Bu yıl Nobel Barış Ödülü'ne layık görülen 85 yaşındaki Güney Afrikalı hukukçu Navi Pillay, dün (Cumartesi) yaptığı açıklamada, ABD hükümetinin BM Uluslararası Ceza Mahkemesi'ne (UCM) yönelik ve ödülünün duyurulmasından saatler sonra ilan edilen yaptırımlarını "kabul edilemez" olarak nitelendirdi.
Aslen Sri Lankalı olan ve Nobel Barış Merkezi'nin Oslo'da düzenlediği bir etkinlik için Almanya'nın Nürnberg kentinden video konferans yoluyla katılan hukukçu, "Uluslararası mahkemelerin, özellikle de Lahey'deki Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin varlığını sürdürmesi konusunda çok büyük bir gerginlik ve endişe var" vurgusunu yaptı.
Her taraftan saldırıya uğrayan uluslararası hukuka destek veren ödüllü yargıç, "En önemlisi, yaptırımların bir ülke tarafından sırf verdikleri kararlar nedeniyle yargıçlara karşı ilan edilmiş olmasıdır. Bu duyulmamış bir şeydir, kabul edilemezdir" diye ekledi.
Pillay, geçtiğimiz yıl İsrail'i Gazze Şeridi'nde soykırım yapmakla suçlayan bağımsız bir BM komisyonuna başkanlık etmişti.
İsrail hükümetinin yüksek tonlu tepkisiyle karşılanan bu ödülün ardından, uluslararası adalet sisteminin bir sütunu olan UCM'ye yönelik yeni ABD yaptırımları duyuruldu.
Dışişleri Bakanlığı tarafından yayımlanan açıklamaya göre Washington için bu yaptırımlar, "ABD'nin ulusal egemenliğini ve vatandaşlarını UCM'nin oluşturduğu tehdide karşı savunma" ihtiyacını yansıtıyor.
UCM'nin "kabadayı" bir mahkeme olduğunu savunan ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, "Daha fazla güç istiyorlar ve bunu bizim afiğimize istiyorlar" dedi.
Bakan Rubio, yaptırımlar yürürlüğe girdiğinde UCM ile yapılacak her türlü finansal işlemin yasaklanacağını, böylece mahkemenin "kaynaklardan" mahrum bırakılarak "faaliyet gösterme" yeteneğinin engelleneceğini sözlerine ekledi.
Öte yandan yaptırımlar derhal yürürlüğe girmiyor. ABD Dışişleri Bakanlığı'nın açıklamasına göre, Başkan Donald Trump hükümeti, uluslararası mahkemenin "üye devletlerinin" "ABD'nin endişelerini" yatıştıracak "ilerlemeler" sunabilmesi için altı aylık bir geçiş süresi tanıdı.