Yüksek Mahkeme'nin, toprak kanununun yürürlükten kaldırılmasını “ihtiyati tedbir” kararıyla yeniden askıya alan kararıyla birlikte, yabancılara tarım arazisi satışında bundan sonra hangi sınırların geçerli olacağı sorusu gündeme geldi. Bu kargaşa, yüksek mahkemenin bu konudaki tutarsız kararlarından kaynaklanıyor. Geçtiğimiz hafta Mahkeme, Javier Milei’nin toprak kanununu yürürlükten kaldıran 70/23 sayılı Acil Durum Kararnamesi'nin (DNU) 154. maddesini anayasaya aykırı ilan eden bir hükmü iptal etmişti. Mahkeme bunun için, davayı açan La Plata Malvina Adulları Eski Muharipler Merkezi'nin (Cecim) temsil yetkisinin bulunmamasına dayalı usuli gerekçelere başvurdu. Bu karar, yabancıların tarım arazisi satın almasındaki kısıtlamaları ortadan kaldırmıştı.
Ancak bu Cuma günü Yüksek Mahkeme, aynı maddenin anayasaya uygunluğunu sorgulamak üzere toplu dava açan Árbol de Pie Sivil Derneği'nin itirazına yanıt vererek yürürlükten kaldırma kararını yeniden askıya aldı. Çevreci sivil toplum kuruluşu, önceki mahkeme kararının kendi başvurularını da kapsayıp kapsamadığının açıklığa kavuşturulmasını talep etmişti. LA NACION'un belirttiği gibi Mahkeme, davanın başladığı Bariloche federal mahkemesine, her şeyin orada tartışılması için dosyayı iade etti.
Ancak bu süreçte, yetkili yargıç [prensip olarak Bariloche'deki] tüm tarafların meşruiyeti hakkında karar verip taleplerini inceleyene kadar “70/2023 sayılı kararnamenin 154. maddesinin hükümlerini askıya alan” ihtiyati tedbir kararını imzaladı. Bu andan itibaren yargıdaki tartışma çözülene kadar, gerçek veya tüzel yabancı kişilerin kırsal arazi edinimine yönelik olarak Cristina Kirchner hükümeti döneminde 2011 yılında onaylanan 26.737 sayılı Kanun ile belirlenen sınırlar yeniden yürürlüğe giriyor.
Somut olarak bu düzenleme; hem ulusal, hem eyalet hem de belediye düzeyinde yabancıların elindeki kırsal araziler için %15'lik bir üst sınır getiriyor ve hiçbir uyruğun bu oranın %30'undan fazlasını elinde bulunduramayacağını hükme bağlıyor.
Aynı yabancı hak sahibinin edinebileceği alanı çekirdek bölgede 1000 hektarla, diğer bölgelerde ise buna eşdeğer yüzölçümüyle sınırlandırıyor. Stratejik kaynakların korunmasını hedefliyor ve yabancıların su kaynaklarına sahip arazileri ile sınır güvenlik bölgelerinde arazi satın almasını yasaklıyor.
Yabancı mülk sahiplerine, Ulusal Kırsal Topraklar Sicili'ne mülkiyetlerini beyan etme zorunluluğu gibi kontroller getiriyor.
Teknik kriterleri ve arazi eşdeğerlerini belirleyen bir Kırsal Arası Bakanlıklar Konseyi bulunuyor.
Yüksek Mahkeme'nin kararı, toprağın yabancılaştırılmasına ilişkin parlamenter tartışmaları yeniden alevlendirdi. Bu durum, Senato'nun ağustos başında onayladığı ve şimdi Temsilciler Meclisi'nin ele alacağı özel mülkiyetin dokunulmazlığı tasarısından III. Bölümün çıkarılmasıyla sonuçlandı.
Liberterlerin önerisi, başlangıçta her türlü sınırı ortadan kaldırmayı hedeflemiş olmasına rağmen, üst sınırı %25'e çıkarıyordu. Aynı şekilde, milliyet ve çekirdek bölge (veya eşdeğeri) bazındaki diğer kotaları da hak sahibi başına ortadan kaldırıyor ve yalnızca yabancı devletlerin arazi satın almasını yasaklıyordu. Üst Meclis'te onay almayan diğer tartışmalı noktalar arasında nehir kıyısındaki bölgelerde alımlara izin vermesi de öne çıkıyordu.
Sınır bölgeleri söz konusu olduğunda ise eyaletin ve Ulusal Yürütme Organı'nın izni şart koşuluyordu.