Ülkenin GSYİH'sinin %9,2'sine denk gelen 197,6 milyar euroluk kayıt dışı ekonomi; her vatandaştan 3.350 euro çeliyor, Emilia-Romagna bölgesinin toplam üretimine veya bir yıllık sağlık harcamasından fazlasına eşdeğer bir zenginliği yok ediyor. Bu veriler, 2,7 milyon kayıt dışı çalışan ile yılda 100 milyar euroyu aşan vergi ve prim kaçakçılığındaki büyük uçuruma ışık tutan Censis-Confcooperative araştırmasından elde edildi.
Confcooperative Başkanı Maurizio Gardini, "Kayıt dışı çalışma, görülmeyen ve vergilendirilmeyen bir ekonomidir" diyerek bebeklerden yaşlılara kadar her İtalyandan 3.350 euro çaldığını vurguladı ve ekledi: "Aynı miktarla, yaklaşık 142 milyar euro (yıllık) değerindeki ulusal sağlık harcamalarını bir yıldan fazla bir süre boyunca karşılayabilirdik. Bu rakamların arkasında kabul edilemez başka bir gerçeklik var: Yasal çalışan meslektaşlarının neredeyse yarısına ücret alan ve sömürülen 2,7 milyon kayıt dışı insan."
Araştırmaya göre bu görünmeyen ekonomiyi besleyen üç farklı motor bulunuyor. Hepsi aynı ağırlığa sahip olmayan bu üç çark şu şekilde sıralanıyor: Üretim, gelir ve KDV üzerindeki vergilerden kaçınarak vergi dairesine gerçekten kazandıklarından daha az beyanda bulunan işletme, profesyonel ve serbest meslek sahiplerinden kaynaklanan, 2019'dan bu yana %21,6 artışla 108,2 milyar euro; kayıt dışı bırakılmış veya sadece kısmen beyan edilmiş istihdam ilişkileri olan kayıt dışı çalışmadan kaynaklanan, 2019'dan bu yana %4 artışla 77,2 milyar euro; ve dönemsel olarak genel anlamda istikrarlı kalan, kayıt dışı kiralar ve restoran, otel ile kişisel hizmetlerdeki beyan edilmeyen bahşişler gibi diğer unsurlardan kaynaklanan 12,2 milyar euro.
Verilen mesaj oldukça net: İtalya'daki kayıt dışı ekonominin büyümesi, tek başına kayıt dışı çalışmadan ziyade artan oranda gelirlerin eksik beyan edilmesiyle tetikleniyor.