Amerika Birleşik Devletleri Cuma günü Uluslararası Ceza Mahkemesi'ne (UCM) yaptırım uygulayarak, mahkemenin operasyonlarını sekteye uğratma taahhüdünde bulundu. Bu karar, mahkemeye yönelik artan siyasi saldırılara karşı uyarıda bulunan eski bir UCM hakiminin Nobel Barış Ödülü'nü kazanmasından sadece saatler sonra geldi.
Söz konusu hamle, Norveç Nobel Komitesi'nin barış ödülünü, Ruanda soykırım tribunaline başkanlık eden, UCM'de görev yapan ve daha sonra İsrail'i Gazze'de soykırımla suçlayan bir BM komisyonuna liderlik eden 85 yaşındaki Güney Afrikalı hukukçu Navi Pillay'a verdiği gün gerçekleşti.
Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Washington'ın "kanun tanımaz bir mahkeme" olarak nitelendirdiği kurumla ticareti yasaklayacağını belirterek, Başkan Donald Trump yönetiminin Lahey merkezli mahkemeye karşı uzun süredir yürüttüğü kampanyayı tırmandırdı.
Rubio bir açıklamasında, "Ya UCM tehditlerine son verecek ya da biz UCM'ye son vereceğiz" diyerek, mahkemenin Amerikan egemenliği pahasına daha fazla güç elde etmek istediğini öne sürdü.
Rubio'nun açıklamasında Pillay veya Nobel ödülünden bahsedilmedi. Bunun yerine yaptırımların, ABD'nin hiçbir zaman üye olmadığı bir mahkeme tarafından güvenlik personelinin ve seçilmiş yetkililerin kovuşturulmasından korunması için gerekli olduğunu söyledi.
Rubio, "Başkan Trump, Uluslararası Ceza Mahkemesinin Amerikalıları yargılamasına asla izin vermeyecek" dedi ve bu tedbirlerin mahkemenin kaynaklarını keseceğini ve "faaliyet gösterme kabiliyetini" felç edeceğini sözlerine ekledi.
ABD'li baş diplomat, Washington'ın bir yıldan uzun süredir mahkemeden beklediği "temel iyi niyet göstergelerini" açıkça belirttiğini ve UCM ile üye devletlerin yön değiştireceği umuduyla bu adımı ertelediğini kaydetti. ABD'nin endişelerini gidermek için "anlamlı adımlar" atılmadığını söyledi.
Ayrıca Rubio, mahkemenin üyesi olan ve "savunmaları için Amerikan askeri personeline güvenen" ABD müttefiklerine mahkemeyi dizginleme çağrısında bulunarak, aksi takdirde Washington'ın UCM'yi "tuğla tuğla" ortadan kaldırmak için çalışmaya devam edeceği konusunda uyardı.
Trump yönetimi daha önce de mahkemenin ABD ve aynı zamanda üye olmayan İsrail'i içeren soruşturmaları nedeniyle, başsavcısı ve birkaç yargıcı da dahil olmak üzere bireysel UCM yetkililerine yaptırım uygulamıştı.
Trump geçen ay tüm UCM üye devletlerini, kurumu "kontrolden çıkmış" ve "kanun tanımaz bir kurum" olarak kınayarak birlikten ayrılmaya çağırmıştı.
Ancak mahkeme, ABD yaptırımlarını uluslararası hukuka bir saldırı olarak reddetti ve bir açıklamada "tarihin bu anı yargılayacağını" uyarısında bulundu.
Mahkeme yaptığı açıklamada, yaptırımları "hukukun üstünlüğüne ve hiç kimsenin yasaların üzerinde olmadığı ilkesine saldıran uluslararası yasal düzenin temel temellerine bir saldırı" olarak nitelendirdi.
Açıklamada, bu tür eylemlerin UCM personelini korkutmayı ve faaliyetlerini aksatmayı amaçladığı belirtilerek, bu durumdan caydırılmayacağı vurgulandı.
UCM Başkanı Tomoko Akane'nin ifadelerine yer verilen açıklamada, "Mahkeme, sayısız ağır suç mağduru adına, yalnızca yasaya ve kanıta dayanarak, bağımsızlık ve tarafsızlıkla görevini tam olarak yerine getirmeye devam edecektir" denildi.
Açıklamada, UCM'nin 125 üyesine kurumun yanında yer alma çağrısı yapılarak şu ifadelere yer verildi: "Kaderi artık onu yaratan devletlerin ellerindedir."
Mahkeme, "Gelecek nesiller ve her şeyden öte toplu zulüm kurbanları, onları korumak için kurulan bir kurum saldırıya uğradığında nasıl tepki verdiğimizi sorgulayacaklar" dedi.