2026 Nobel Barış Ödülü, "savaş suçlarına" karşı yürüttüğü çalışmalarındaki "olağanüstü cesaret ve dürüstlük" nedeniyle Güney Afrikalı hukukçu Navanethem 'Navi' Pillay'a verildi. 23 Eylül 1941 doğumlu Pillay, 2008-2014 yılları arasında Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiseri olarak görev yapmıştır.
Hindistan Tamil kökenli bir Güney Afrikalı olan Pillay, Güney Afrika Yüksek Mahkemesi'nde görev yapan beyaz olmayan ilk kadın yargıç olmuştur. Ayrıca Uluslararası Ceza Mahkemesi'nde yargıçlık ve Ruanda Uluslararası Ceza Mahkemesi'nde başkanlık görevlerinde bulunmuştur. Nisan 2015'te Ölüm Cezasına Karşı Uluslararası Komisyon'un on altıncı komiseri olmuştur.
"Eğer biraz daha güçlü alkışlarsanız, belki ödülü Trump ile paylaşırım" diye şaka yapan Pillay'ın bu tepkisi, Uluslararası Af Örgütü Genel Sekreteri Agnès Callamard tarafından Nürnberg'de kaydedilmiş ve X'te yayınlanmıştır.
Donald Trump, Pillay'a ödül verilmesini eleştiren paylaşımları Truth profili üzerinden paylaştı. Başkan, 'Shoenlaw' adlı kullanıcının şu ifadelerini içeren gönderisini yayınladı: "Nobel Komitesi bugün onarılamaz bir utanca imza atmış ve bir zamanlar prestijli olan Nobel Barış Ödülü'nü BM'den Navi Pillay'a vererek ödülün değerini düşürmüştür. Pillay, Amerika ve İsrail'e karşı açık bir nefret beslemektedir. Görev süresi boyunca teröristleri yüceltmiş ve Hamas'ı ödüllendirmiştir. İsrail'in soykırım işlediğini ve yargılanması gerektiğini öne süren sahte bir 'soruşturma' yürütmüştür."
Nobel'in verilmesinden kısa bir süre sonra Amerika Birleşik Devletleri, Uluslararası Ceza Mahkemesi'ne yaptırımlar uyguladı.
Reuters'ın internet sitesinde yer alan habere göre, Dışişleri Bakanı Marco Rubio Uluslararası Ceza Mahkemesi'ne yönelik yaptırımları duyurarak, "Bu asi mahkemeyle işlemleri yasaklayacağız, kaynaklarını kesip operasyonel kapasitesini felç edeceğiz" dedi ve ekledi: "Başkan Trump, Uluslararası Ceza Mahkemesinin Amerikan vatandaşlarını yargılamasına asla izin vermeyecektir."
Nobel Ödülü'nün sahibi bu ödülü "uluslararası suçlardan kurtulanlara" adadı. 85 yaşındaki Pillay, II. Dünya Savaşı sonrasında Nazi liderlerin yargılandığı Almanya'nın Nürnberg kentindeki tarihi mahkeme salonunda düzenlediği basın toplantısında, "Bu ödülü uluslararası suçlardan kurtulan herkese adamak istiyorum" dedi.
Güney Afrikalı hukukçu, özellikle Beyaz Saray'a dönmesinden bu yana Donald Trump'ın hedefinde olan Uluslararası Ceza Mahkemesi'ne (UCM) yönelik saldırıları da kınadı. Basın toplantısında, "Uluslararası hukukun ve insan haklarının ağır siyasi saldırılara maruz kaldığı bir dönemden geçiyoruz" diyen Pillay, "Bu bozulma, özellikle Uluslararası Ceza Mahkemesi'ni hedef alan saldırılarda açıkça görülmektedir" diyerek üzüntüsünü dile getirdi ve Donald Trump'ın geçen ay bu kurumun "kötü niyetli" ve "kanun dışı" olduğunu belirterek üye devletleri mahkemeden ayrılmaya çağırdığını hatırlattı.
Pillay, BM'nin işgal altındaki Filistin topraklarına ilişkin Bağımsız Uluslararası Soruşturma Komisyonu Başkanı sıfatıyla geçen yıl İsrail'i Gazze'de soykırım yapmakla suçlamıştı. Bu nedenle İsrail'den Nobel Ödülü'nün verilmesine ilişkin çok sert bir yorum geldi: "Nobel Barış Ödülü'nü Pillay'a vermek bir adalet eylemi değil, bir ödülün grotesk bir şekilde istismar edilmesidir."