YÜKSEK MAHKEME Perşembe günü yaptığı açıklamada, Jharkhand eyaletinde Emniyet Müdürü (DGP) ataması için gereken 6 aylık kalan hizmet süresi şartını ortadan kaldıran 2025 tarihli eyalet kuralının, "ilk bakışta" mahkemenin Prakash Singh davasında koyduğu hukukla çelişer görünmektedir.
Hindistan Baş Hâkimi Surya Kant başkanlığındaki üç hâkimli heyet, "Böyle bir hüküm, ilk bakışta bu mahkemenin Prakash Singh davasında ortaya koyduğu hukukla doğrudan çelişir görünmektedir" dedi.
Heyette yer alan Hâkimler Joymalya Bagchi ve V Mohana, ilgili hükmü iptal etmeleri durumunda "Mishra'nın dolaylı atamasının iptal edilmesinin gerekebileceğini" belirterek, mevcut eyalet DGP'si Tadasha Mishra'ya ihbar gönderdi.
Mahkeme, eyaletin söz konusu kuralı yeniden gözden geçirmekte serbest olacağını belirtti. Jharkhand hükümetine, kuralı savunmak istemesi durumunda karşı beyannamesini sunmasına izin verildi.
Mahkeme ayrıca, davada mahkeme dostu (amicus curiae) olan Kıdemli Avukat Raju Ramachandran'dan, benzer kural ve yönetmeliklerin diğer eyaletler tarafından da yapılıp yapılmadığını incelemesini istedi.
Heyet, Merkez Hükümetin, 2025 yasasının DGP atamalarına ilişkin rehber ilkeleri ve bunun sonucunda UPSC tarafından oluşturulan kuralları belirleyen Prakash Singh kararını ihlal ettiği gerekçesiyle Mishra'nın atamasının iptal edilmesi yönünde yaptığı başvuruyu dinliyordu.
Merkez adına duruşmaya katılan Başsavcı Tushar Mehta, Prakash Singh kararının, "Herhangi bir Eyalet Hükümetinin/Birlik Topraklığı'nın bu talimatlarla ilgili bir şikayeti olması durumunda, mevcut emrin değiştirilmesi için bu Mahkemeye başvurma özgürlüğüne sahip olduğunu" açıkça belirttiğini kaydetti. Ancak kurallar Yüksek Mahkeme'nin onayı olmadan hazırlandı.
Başsavcı, bunun ardından eyaletin, mahkemenin talimatlarını "açıkça ihlal ederek" Emniyet Müdürü, Polis Kuvvetleri Başkanlığı (DGP-HoPF) görevine sırasıyla Anurag Gupta (IPS) ve Tadasha Mishra'yı (IPS) atadığını söyledi.
Başsavcı, Gupta'nın erken emeklilik istemesinin ardından eyalet hükümetinin altı aylık kalan hizmet süresi şartını kaldırarak kurallarını değiştirdiğini ve Mishra'yı 30 Aralık 2025'te iki yıllığına DGP-HoPF olarak atadığını belirtti.
Eyalet hükümetini temsil eden Kıdemli Avukat Kapil Sibal, Merkez'in Kurallara itiraz etme kararını sorgulayarak benzer yasaların başka eyaletlerde de var olduğunu söyledi.
Sibal, "Başsavcı neden buna itiraz etmeli? Başsavcı neden buna itiraz etmek için bu kadar hevesli olmalı? Bihar'da ve bu Mahkemede davası süren diğer bölgelerde daha kötü yasalar var. Onların hiçbirine bir başvuru yapmadı. Sadece Jharkhand hedef alınıyor" dedi.
Mehta ise Jharkhand kuralları kadar kötü ya da daha kötü olan tüm yasaların yürürlükten kalkması gerektiği görüşünde olduğunu ifade etti.
Mehta, "Bir beyanda bulunabilirim. İktidardaki partiden bağımsız olarak, başka eyaletler varsa, bunlar kadar kötü ya da daha kötülerse, gitmek zorundalar. Seçici olamam. Sadece Hindistan Birliği'nin eyaletleri seçmediğini iletmek istedim. Bu bizim dikkatimizi çekti ve ben buna itiraz ediyorum. Ancak diğer yasalar da aynı derecede kötü ya da daha kötüyse, onlar da gitmelidir" şeklinde savunma yaptı.
Mahkeme, bir eyaletteki siyasi yürütme organının kim olduğuna bakılmaksızın, Prakash Singh yönergelerinin "sulandırılmamasını" sağlama görevi bulunduğunu belirtti.