DUBAİ: Savaş, gençlerin ellerinden hayatlarını almadan çok önce çocukluklarını ellerinden alıyor. Gazze'de büyümenin küçük ve sessiz ritimlerinin yerini, amansız bir hayatta kalma mekanizması aldı; aç mideler, kaybedilen ebeveynlerin yaslığı ve dayanmaya çalışan organları eksik bedenler.
Hamas öncülüğündeki 7 Ekim 2023 saldırısının İsrail'in Gazze'ye yönelik saldırısını tetiklemesinden üç yıl sonra, 2026 BM, AB ve Dünya Bankası ortak değerlendirmesine göre, yaklaşık 1,9 milyon kişi yerinden edildi -birçoğu defalarca kez- ve 1,2 milyondan fazla kişi evsiz kaldı.
Çocuklar için yıkım; yerinden edilme, hasar görmüş okullar, aksayan sağlık hizmetleri ve ebeveynlerin, akrabaların ve tanıdık yerlerin kaybı ortasında büyümek anlamına geldi.
UNICEF, Gazze'deki 19.000 çocuğun refakatsiz veya yetim kaldığının, bir veya her iki ebeveynini kaybettiğinin tahmin edildiğini bildirdi.
Kasım 2023'te Sınır Tanımayan Doktorlar (MSF) ile bağlantılı yardım görevlileri, tıbbi tesislere yardım istemek için tek başına gelen çocukların sayısı nedeniyle WCNSF kısaltmasını (yaralı çocuk, sağ kalan ailesi yok) türetti.
MSF, uzuv kopmaları, ezilmiş uzuvlar ve ciddi yanıklar dahil olmak üzere, uzun süreli rehabilitasyon ve uzman bakım gerektiren felaket niteliğinde yaralanmaları olan çocukları tedavi ettiğini bildirdi.
Ailesini kaybeden ve aynı zamanda hayatını değiştiren yaralanmalar alan çocuklar için sonuçlar, ilk acil tedavinin çok ötesine uzanıyor.
2026 tarihli bir BM değerlendirmesi, Ekim 2023'ten bu yana Gazze'de 5.000'den fazla uzuv amputasyonu gerçekleştirildiğini ve her beş ampute çocuktan birinin çocuk olduğunu tahmin ediyor. Ayrıca 56.000'e varan yaralanmanın uzun süreli rehabilitasyon gerektirdiği tahmin ediliyor.
MSF sözcüsü Arab News'e yaptığı açıklamada, "Bu yaralanmalardan kurtulanların birçoğu ömür boyu sürecek fiziksel sonuçlarla karşı karşıya kalıyor. Dünya Sağlık Örgütü, Gazze'de 43.000'den fazla insanın potansiyel olarak hayat değiştiren yaralanmalara maruz kaldığını tahmin ediyor" dedi.
Sözcü, "Bu yaralanmalar durmadı. Sadece Temmuz 2026'da MSF ekipleri; patlama yaralanmaları, yanıklar, kurşun yaraları ve fiziksel saldırı yaralanmaları dahil olmak üzere şiddetli travma geçiren 567 kişiyi tedavi etti" diye ekledi.
Gazze'nin sağlık sisteminin savaş nedeniyle ağır hasar görmesiyle birlikte, temel tedavileri sağlamak giderek zorlaştı.
2026 BM, AB ve Dünya Bankası değerlendirmesi sırasında bölgedeki hastanelerin yarısından fazlası işlevsiz durumdaydı; tıbbi malzeme eksikliği ise insani yardım operasyonlarını engellemeye devam ediyor.
Bununla birlikte birçok çocuk için fiziksel bir yaralanmadan sağ kurtulmak, şiddet ve kaybın psikolojik etkileri yaralar iyileştikten çok sonra bile kalıcı olabildiğinden, çok daha uzun bir mücadelenin yalnızca başlangıcıdır.
Gazze'nin çocukları için savaşın psikolojik sonuçlarını sıradan çocukluktan ayırmak giderek zorlaşıyor. Şiddet, yerinden edilme ve kayıp, birçok çocuğun en sıradan anları bile yaşama biçimini değiştirdi.
Ekim 2025'te ilan edilen ateşkese rağmen insani kriz devam ediyor. Gazze'deki insanların çoğunluğu yerinden edilmiş halde kalmaya devam ederken; aşırı kalabalık, hasarlı altyapı ve su, sanitasyon, barınma ve sağlık hizmetlerine sınırlı erişim günlük yaşamı şekillendirmeye devam ediyor.
BM İnsani İşler Koordinasyon Ofisi'ne göre, Eylül 2026'da değerlendirilen hanelerin yüzde 91'i orta ila yüksek düzeyde su güvensizliği yaşıyordu.
Save the Children, savaşın başlangıcından bu yana çocukların ruh sağlığında ciddi bir kötüleşme belgeledi. Yaptığı değerlendirmeler, birçok çocuğun çatışmanın ötesinde bir gelecek hayal etmekte zorlandığını ortaya koydu.
Kuruluş, tekrarlayan yerinden edilmelerin...