Amerikan Başkan Yardımcısı J.D. Vance, Reuters'a verdiği özel röportajda, ABD'nin taleplerini karşılamak ve iki ülke arasındaki yedi aylık savaşı sonlandırmak için İran'ın uranyum zenginleştirme kapasitesinde "esaslı" bir azalmaya gitmesi gerektiğini belirtti. Aynı zamanda Washington, Tahran'ın müzakerelerde kararları nasıl aldığından emin değil.
Vance, yıllardır ABD'nin dış savaşlara müdahalesine şüpheyle yaklaşan biri olarak, çatışmanın sona erdirilmesi yönündeki müzakerelerde lider rol üstlendi ve Eylül ayında geçici bir barış anlaşmasına aracılık etti, ancak bu anlaşma kısa sürede bozuldu. Savaş, küresel enerji piyasalarında çalkantılara yol açtı ve Kasım ayındaki ara seçimler öncesinde Başkan Donald Trump ile Cumhuriyetçiler için siyasi bir yük haline geldi.
Pazartesi günü Alaska'daki seçim turunun ardından konuşan Vance, herhangi bir anlaşmanın İran'ın nükleer programında gelecekteki indirimler için güvenceler sunması yerine, uranyum zenginleştirme kapasitesini azaltmasını gerektireceğini ifade etti.
Vance, "Eğer nükleer silah istemiyorsanız, o zaman neden %60 oranında zenginleştirilmiş yakıta ihtiyacınız var? Ve eğer nükleer silah üretmeyeceğinize dair bir taahhüt göstermek istiyorsanız, yüksek zenginleştirilmiş yakıt üretmeyin. Bu çok temel bir sınır meselesidir" dedi.
Vance, "İnanıyorum ki, nükleer silah üretmeyeceklerine dair bir taahhüt göstermek istiyorlarsa, zenginleştirme kapasiteleri konusunda somut bir adım atmalılar" diye ekledi.
İran ve ABD, son haftalarda savaşı sonlandırmak ve küresel enerji sevkiyatı için hayati önem taşıyan bir deniz yolu olan Hürmüz Boğazı'nı yeniden açmak amacıyla karşılıklı tekliflerde bulundu. Trump, Tahran'ın son teklifini reddetti ve ara seçimlerden sonra askeri operasyonların yoğunlaşabileceği uyarısında bulundu.
Vance, ABD'nin bir anlaşmaya açık olmaya devam ettiğini ancak İran'dan somut nükleer tavizler talep edeceğini belirtti.
Vance, "Sözleri eylemlerle takas etmeyeceğiz" dedi.
Vance, ABD'nin İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ve Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile görüşmelerde bulunduğunu aktardı. Ancak savaşın başında düzenlenen ortak ABD ve İsrail saldırılarında Yüksek Lider Ayetullah Ali Hamaney'in öldürülmesinin ardından, İran'ın iktidar yapısı içinde bu kişilerin ne kadar yetkiye sahip olduğunun net olmadığını söyledi.
Vance, "Ortaya koyduğumuz hususlardan biri, ülkelerinin kararları nasıl aldığının tam olarak net olmamasıdır" dedi.
Ayrı bir gelişme olarak Trump, Salı günü yaptığı açıklamada "en büyük sorununun" İran'ı kimin yönettiğini kimsenin bilmemesi olduğunu ifade etti.
İran Dışişleri Bakanlığı sözcüsü ise Pazar günü yaptığı açıklamada, Amerikalı yetkililerin İranlı muhataplarının kimler olduğunu ve ülkenin karar alma sisteminin nasıl çalıştığını çok iyi bildiklerini belirtti.