CENEVRE: BM İnsan Hakları Konseyi Salı günü yaptığı oylamayla, haklardaki "süren ciddi kötüleşmeyi" gerekçe göstererek Rusya'daki ihlallerin izlenmesinin uzatılması yönünde karar aldı.
BM'nin en üst düzey insan hakları organı, Rusya'daki hak ihlalleri özel raportörünün görev süresini bir yıl uzatmak üzere 21'e karşı 5 oyla karar aldı.
İrlanda, Avrupa Birliği adına sunduğu tasarıyı "Rus toplumu için bir can simidi" olarak nitelendirdi.
Dublin'in büyükelçisi Laurence Simms, "Rusya'da muhaliflerin yargısız infazları, siyasi çoğulculuğun aşınması, sivil toplum, bağımsız medya, gazeteciler, yerli halklar ve azınlıklara yönelik sistematik baskılar cezasız kalıyor" dedi.
Ekim 2022'de konsey, Moskova'nın Ukrayna'daki savaşı sırasında artan baskılarına ilişkin endişeler ortasında, Rusya için bir özel raportöre ihtiyaç duyulduğuna karar vermişti.
Bulgar insan hakları uzmanı Mariana Katzarova, BM Güvenlik Konseyi'nin beş daimi üye devletinden herhangi birindeki insan hakları durumunu izleyen BM destekli ilk gözlemci konumunda.
Uzatmayı destekleyen ülkeler arasında İngiltere, Şili, Fransa, İtalya, Japonya ve Güney Kore yer aldı.
Japonya'nın büyükelçisi Atsuyuki Oike, Tokyo'nun Rusya'da "sivil alanın sürekli daralmasından" duyduğu endişenin sürdüğünü söyledi.
İspanya'nın büyükelçisi Marcos Gomez Martinez, ülkenin insan hakları savunucularına Rusça seslenerek, "Sizi unutmadık; yalnız değilsiniz" dedi.
İngiltere'nin büyükelçisi Eleanor Sanders, bu yetkinin "Rusya içinde sesleri bastırılanların yanında yer almak ve... onların çektiklerinin bu konsey tarafından görünür kalmasını sağlamak" anlamına geldiğini belirtti.
Kararda Rusya'ya düşünce, vicdan, din, ifade, barışçıl toplanma ve siyasi katılım temel özgürlüklerini koruma çağrısı yapılırken, Moskova'ya Katzarova'ya "tam, serbest ve engelsiz erişim" vermesi istendi.
Konsey, Rusya'nın Ukrayna'daki savaşını eleştiren kişilerin "toplu olarak keyfi tutuklanması, gözaltına alınması ve taciz edilmesinin" bildirildiği, bunun da "barışçıl muhalefetin yaygın ve sistematik olarak suç sayılmasıyla sonuçlandığı" yönündeki derin kaygısını dile getirdi.
Brezilya, Hindistan, Meksika ve Güney Afrika çekimser kalan 21 ülke arasında yer aldı.
Burundi, Çin, Küba, Etiyopya ve Vietnam tasarıya karşı oy kullandı.
Çin temsilcisi Bai Xiaohang, görev süresinin yenilenmesinin konseyin güvenilirliğini aşındıracağını ve "bölünme ile çatışma" yaratacağını söyleyerek 47 üyenin tümünü buna karşı oy kullanmaya çağırdı.
Küba büyükelçisi Rodolfo Benitez Verson, tasarının yalnızca daha büyük bir kutuplaşmaya yol açacağını, "bunun da pratik açıdan işe yaramaz olmasını garanti ettiğini" belirtti.
Rusya, tartışmada söz almak istemedi.