Arama sonuçlarında daha fazla makale keşfedin Tarih aynı şekilde tekerrür etmez. Ancak bizi rahatsız etmesi gereken koşullar, davranışlar ve mekanizmalar geri dönüyor. Ve bugün, uluslararası düzenin değiştiği, demokratik kurumların sınandığı, gücün uluslararası ilişkilerde belirleyici bir faktör olarak yeniden ortaya çıktığı bir dönemde, İkinci Dünya Savaşı'na giden süreç bazı rahatsız edici benzetmeler sunuyor. 1929 Büyük Buhranı sadece ekonomik bir felaket değildi. Sosyal, politik ve nihayetinde jeopolitik bir krize dönüştü. Milyonlarca insan işini, gelirini ve siyasi sisteme olan güvenini kaybetti. Belirsizlik korku yarattı ve korku kolay yanıtlar aradı.
Kriz faşizmi doğurmadı. Ama mayasını çoktan hazır bulmuştu. İtalya'nın faşist rejimi bundan önce gelmişti ve zaten yeni bir iktidar modeli öngörmüştü: meydan okuyan parlamentarizm, kişisel liderlik, disiplin, devletin merkezileşmesi ve saldırgan milliyetçilik. İtalya sınırlarının ötesinde de etki yaratmaya başlayan ve otoriter hareketler ve rejimler için bir referans noktası sağlayan bir model. Ekonomik çöküş hızlandırıcı rol oynadı. Almanya'da kırılgan Weimar Cumhuriyeti baskıya dayanamadı. Japonya'da parlamenter kurumlar yavaş yavaş yerini militarizme bıraktı. İspanya'da siyasi ve sosyal çatışmalar iç savaşa ve sonunda diktatörlüğe yol açtı.
Olay sadece Avrupa ile sınırlı değildi. Büyük Buhran, Latin Amerika'yı, özellikle de hammadde ihracatına bağımlı olan ekonomileri de sert bir şekilde vurdu. Toplumsal huzursuzluk ve eski siyasi dengelerin bozulmasına birçok ülkede askeri darbeler ve otoriter yönetim biçimleri eşlik etti. Demokrasi artık uluslararası bir gerileme içindeydi. Ve burada günümüzle ilk önemli benzetme yatıyor. Demokrasiler her zaman dışarıdan saldırılara maruz kaldığı için çökmez. Vatandaşların etkililiğine olan inancını kaybettiğinde, kurumların itibarsızlaştığında ve sosyal güvensizliğin daha güçlü ve daha az kontrol edilen bir gücün daha hızlı çözümler sunabileceği beklentisini yarattığı durumlarda bunlar içeriden zayıflatılabilir.
Savaşlar arası deneyim başka bir şeyi daha gösteriyor. Otoriterlik yalnızca yoksulluktan kaynaklanmıyordu. Bazı durumlarda, bunu takip eden ekonomik toparlanma da bu durumu destekledi. Bayındırlık işleri, yeniden silahlanma, işsizliğin azaltılması ve ulusal özgüvenin geliştirilmesi, özgürlükten yoksun kalmanın verimlilik ve refah için kabul edilebilir bir bedel olabileceği yanılsamasını yarattı. Böylece ekonomik kriz demokrasi krizine, demokrasinin krizi milliyetçiliğe, milliyetçilik ise revizyonizme dönüştü. Demokratik dengeler olmadan refah mutlaka barışa yol açmıyordu. Bunun yerine bazı rejimlerde yeniden silahlanmayı finanse etti ve gücün yeni gerçeklikler dayatabileceği inancını güçlendirdi. Ve sonunda dünya uçuruma sürüklendi.
Bugün, kesinlikle farklı koşullarda, benzer eğilimler gözlemliyoruz. Savaş sonrası uluslararası düzen sınanıyor, BM büyük krizler karşısında çoğu zaman zayıf görünüyor; ABD, Çin ve Rusya arasındaki rekabet ise etki alanları mantığını yeniden canlandırıyor. Ukrayna'daki savaş, Orta Doğu'daki çatışmalar ve Hint-Pasifik'teki gerilimler bize bu silahların kullanıldığını hatırlatıyor.