6 Ekim'de Demokratik Kongo Cumhuriyeti (DKC), Güney Kivu'da otuz yıl önce meydana gelen Lemera katliamını anacak. 1996 yılında o gün, Lemera hastanesi, Ruanda ve Uganda tarafından desteklenen Demokratik Kongo'nun Kurtuluş Güçleri İttifakı unsurları tarafından saldırıya uğradı. Aralarında hastaların ve sağlık personellerinin de bulunduğu en az 37 kişi burada öldürüldü.
Lemera izole bir olay değil. Bu olay, Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiserliği'nin 1993 ile 2003 yılları arasında DKC'de işlenen en ağır insan hakları ve uluslararası insancıl hukuk ihlalleri hakkında 2010 yılında yayınladığı Mapping projesi raporunda belgelenen 617 olay arasında yer almaktadır. Bu rapor, bazı eylemlerin koşullara ve toplanan kanıtlara bağlı olarak savaş suçları, insanlığa karşı suçlar ve hatta soykırım teşkil eden eylemler olarak değerlendirilebileceğini belirtmektedir.
Lemera, simgesel olarak Kongo'daki birinci savaşın başlangıcına ve otuz yıl sonra bile ülkenin doğusunu kasıp kavmaya devam eden bir şiddet döngüsünün açılışına işaret etmektedir. Milyonlarca Kongolu hayatını kaybetti, milyonlarcası yerinden edildi ve sayısız kadın ve genç kız cinsel şiddete maruz kaldı. Buna rağmen, en ağır suçların ezici çoğunluğu hâlâ yargılanmış değil.
Cezasızlık, kurbanlar için sadece bir adalet gaspı değildir; kurumlara olan güveni yıkmakta, travmaları beslemekte ve şiddetin tekrarlanma olasılığını artırmaktadır. Uluslararası suçların sorumluları herhangi bir gerçek cezadan kurtulduğunda veya nüfuz sahibi pozisyonlarını koruduğunda, potansiyel faillere gönderilen mesaj felaket niteliğindedir: en kötü suçlar bile cezasız kalabilir. Dün cezasız kalan mezalimler, bugünkたちの yaşanmasını mümkün kılmaya katkıda bulunmaktadır.
Bugün bile, DKC'nin doğusundaki Kuzey ve Güney Kivu'nun önemli bir kısmı 23 Mart Hareketi (M23) tarafından işgal edilmektedir. Ruanda ordusunun M23 üzerinde uyguladığı belirleyici etki ve doğrudan kontrol göz önüne alındığında, bu durum fiilen Kongo'nun doğusunun Ruanda tarafından işgal edilmesi anlamına gelmektedir. Bu bağlamda, hem geçmişteki hem de şimdiki suçların cezasız kalması korkuyu, güvensizliği ve şiddetin tekrarlanmasını beslemektedir.
Bu makalenin %63.89'unu okumanız kalmıştır. Devamı abonelere ayrılmıştır.