Manmohan Singh’in Hindistan’ın orta sınıfını yarattığını, orta sınıfın ise Narendra Modi’yi yarattığını söylemek yanlış olmayabilir. Marksistlerin onlara/bize yakıştırdığı tabirle bizler “kararsız sınıfız”.
Janus gibi şüpheli bir şekilde iki yüzlüyüz ve bölünmüş bir kimliğe sahibiz. Bir yüzümüzle kapitalistlere bakar, onların arasına katılmayı ve mülkiyet haklarını korumayı arzularız. Diğer yüzümüzle ise işçi sınıfına bakar, onların ekonomik kaygısını ve büyük şirketler tarafından mahvedilme korkusunu paylaşırız. Temmuz ayından bu yana Hindistan genelinde çoğunluğu genç öğrenciler ve işsiz gençlerin öncülüğünde güçlü protestoların patlak verdiği göz önüne alındığında, bu durum 1991’den bu yana orta sınıfın desteğini arkasına alan sisteme karşı önemli bir hayal kırıklığının sinyali olabilir.
Manmohan Singh’in maliye bakanı olarak gerçekleştirdiği ekonomik reformlardan ve ardından başbakan olarak görev yaptığı on yıldan (2004-2014) önce, Hindistan’ın orta sınıfı oldukça küçüktü; yıllık 10.000 doların üzerinde kazanan veya devlet kontrolündeki küçük bir bürokratik ve yönetsel tabakayı temsil eden yaklaşık 2,5 milyon insan olduğu tahmin ediliyordu.
1991’deki liberalleşmenin ve BT, hizmetler ile kurumsal sektörlerin büyümesinin ardından orta sınıf dramatik bir şekilde genişledi. 2015 yılına gelindiğinde, yıllık 10.000 doların üzerinde kazanan Hintlilerin sayısı 55 milyona yükseldi. Diğer tahminler ise, satın alma gücü paritesine göre günde yaklaşık 10-50 dolar arasında değişen orta veya 'yeni-orta' sınıfın çeşitli kademelerine girdikleri 2010'lu yılların başlarında orta sınıfın yaklaşık 142 milyon insan (nüfusun yüzde 12'si) olduğunu ortaya koyuyordu.
Singh 2014’te görevden ayrıldıktan sonra; artan yaşam maliyetleri, durgun reel ücretler ve servetin en üst kesimde yoğunlaştığı K tipi ekonomik toparlanma nedeniyle birçok hane için bu büyüme durakladı. Büyük iş dünyası ile sağcı sokak kabadayılarının Modi liderliğindeki ittifakı, Covid-19 döneminde zirve yaptı; bu süreçte hükümet halktan virüsü defetmek için tencere ve tavalara vurmalarını isterken, BM genel sekreteri, krizin tam ortasında hükümetin duyurduğu kömür sömürüsünü serbestleştirme hamlesinin Hindistan’ı ve dünyanın geri kalanını kasıp kavuran bu ölümcül belayla savaşmak için önerilen bir yöntem olamayacağı konusunda uyarıda bulunmuştu.
Genç protestocular, Hindistan’ın büyümesinin tüketici odaklı ve derinleşen bir eşitsizlikle beraber K tipi bir seyir izlediği gerçeğiyle yüzleşmek zorunda kalabilir.
Oxfam’ın Kasım 2021’de yayımladığı bir rapor, Hintli milyarderlerin tecrit (lockdown) sırasında servetlerini yüzde 35 artırarak üç trilyona çıkardığını ve Hindistan’ın ABD, Çin, Almanya, Rusya ve Fransa’nın ardından sıralandığını belirtti. Bunlar arasında, en zengin 100 milyarderlemenin tecrit sonrasındaki servet artışının, Hindistan’ın en yoksul 138 milyon insanının her birine 94.045 Hindistan Rupisi çek vermek için yeterli olduğu tahmin edildi.
Oxfam’ın Eşitsizlik Virüsü Raporu, uzaktan gerçekleştirilen Davos Dünya Ekonomik Forumu’nda yayımlandı.
Protestocuları, pandemide sadece en zengin 11 milyarderlemenin servetinin — kırsal istihbaratı garanti eden 2005 sosyal refah yasası olan MGNREGS’yi veya sağlık bakanlığını önümüzdeki 10 yıl boyunca rahatlıkla finanse edebileceği gerçeği ilgilendirmeli miydi? Bunun yerine, en zenginler pandeminin en kötü etkilerinden kaçarken ve yoksullar işsizlik, açlık ve ölümle karşı karşıya kalırken, Covid-19 sırasında eşitsizlikler daha da derinleşti.
Hindistan’ın ve Asya’nın en zengin adamı olarak ortaya çıkan bir iş insanı, ülkedeki insanların yaklaşık yüzde 24’ünün tecrit sırasında ayda 3.000 INR’nin altında kazandığı bir dönemde, pandemide saatte 900 milyon INR kazandı.
Vergiye tabi gelir üzerinde yüzde 4’lük bir defaya mahsus Covid-19 vergisi olarak servet vergisinin yeniden yürürlüğe konulması tavsiye edildi