Rus makamları, veba konusunda uzmanlaşmış bir laboratuvarda görev yapan bir araştırmacının ölümünün ardından Sibirya'nın İrkutsk bölgesindeki birkaç hastaneyi karantinaya aldı. Bu adım, bölge valisi İgor Kobzev'in kurbanla temas etmiş olabilecek yaklaşık iki yüz kişiye yapılan testlerin negatif sonuçlandığını açıklamasından bir gün sonra atıldı. Rus hükümeti şimdilik ek önlem alınmasını gerekli görmezken, Amerikan yönetimi bu epidemiyolojik krizi yakından takip ediyor.
İrkutsk Valiliği 2 Ekim'de bir vatandaşın veba bulaşması sonucu hayatını kaybettiğini duyurdu. Kurban, 27 yaşındaki Daria Shipilova idi ve bölgedeki Vaba Karşıtı Enstitü'de çalışıyordu. Hayatını kaybeden kadın, eyalet başkentinin 20 kilometreden daha kısa mesafedeki Shelejov kasabasında bulunan bir hastanede, zatürre belirtileriyle üç gün önce solunum cihazına bağlanmıştı. Federal sağlık denetleme kurumu Roszdravnadzor ile vatandaş refahı kurumu Rospotrebnadzor ise herhangi bir veba vakası bildirmediler.
Öte yandan İrkutsk Valisi, bu krizden yalnızca bir kez, geçen 2 Ekim'de Telegram üzerinden bahsetti. İgor Kobzev o gün, bölgesel epidemiyolojik kontrol komisyonu ve Sağlık Bakanlığı federal baş sağlık uzmanı Anna Yurievna ile olağanüstü bir toplantı gerçekleştirdi. Valinin net olmayan bir şekilde ima ettiğine göre, bu görüşmede “bölge sakini bir kişinin özellikle tehlikeli bir enfeksiyon taşıyan olası bir vakası” ele alındı.
Rus güvenlik güçlerine yakın Mash ve Baza adlı Telegram kanalları, kurbanın Yersinia pestis bakterisinin yol açtığı ölümcül bir akciğer hastalığı olan pnömonik vebadan hayatını kaybettiğini yayınladı. Kemirgenler ve pirirgeler aracılığıyla yayılan bu hastalığın kuluçka süresi iki ila altı gün arasında değişiyor ve ABD Hastalık Kontrol Merkezi'ne göre geçen on yılda tüm veba vakalarının yüzde 3'ünü oluşturuyordu.
Yerel gazete Liudi Baikala, “Doktorlar artık veba hakkında açıkça konuşuyor” haberini geçti. Gazetenin kaynakları, 1 Ekim'den bu yana yetkililerin test yaptığı 197 kişiyi taşıyan ambulanslara Federal Güvenlik Servisi (FSB) ajanlarının eşlik ettiğini ortaya koydu. Gazeteye göre, bu kişilerden 189'u hastaneye yatırıldı ve o tarihten bu yana İrkutsk'taki en az üç hastane üç hafta süreyle karantinaya alındı.
Geçtiğimiz hafta sonu Baikalsk şehir yönetimi, Shelejov'a seyahat etmekten kaçınılmasını tavsiye eden bir Telegram açıklaması yayınladıktan birkaç saat sonra bu mesajı sildi. 3 Ekim'de yayınlanan mesajda, “Değerli komşularımız! Shelejov şehrinde bir veba vakası olduğu yönündeki resmi olmayan bilgiler nedeniyle, bu tehdidin koşulları netleşene kadar oraya ve çevre topluluklara yapacağınız ziyaretleri sınırlandırmanızı rica ediyoruz” deniliyordu. Benzer şekilde, Ren-TV federal televizyonu da olası bir veba salgını karşısında hastaneye yatışları bildirdiği çeşitli haberleri sildi.
Koronavirüs pandemisinin üzerinden neredeyse yedi yıl geçtikten sonra, İrkutsk'taki kriz diğer ülkeler tarafından yakından değerlendiriliyor. Axios'a konuşan bir Beyaz Saray sözcüsü, “Durumun farkındayız, salgını izliyor ve olasılıklarını değerlendiriyoruz” dedi. Nitekim ABD, doğal patojenlerin yol açacağı uluslararası pandemileri önlemeye yardımcı olmak amacıyla dünya çapında yüzlerce laboratuvarı finanse etmektedir.