Girit'in coğrafi yapısının, kıyı bölgelerindeki yoğun yapılaşmanın ve sel tehlikesi bölgelerinin mekan ve şehircilik planlamasına entegre edilmesinin gerekliliğine, ERTnews'in "Sindeseis" programına konuk olan EKPA (Atina Ulusal Kapodistriyan Üniversitesi) Doğal Afetler Yardımcı Doçenti Michalis Diakakis, Girit'i vuran yoğun ve uzun süreli sel olayları vesilesiyle değindi.
Açıkladığı üzere Girit, çok yüksek yağış miktarlarıyla geçen zorlu, neredeyse beş günlük bir süreç yaşadı; ancak tablo, ani sel baskınlarında olduğu gibi birkaç saat içinde yaşanan aşırı yoğunluktan ziyade, bölgeye düşen ve günlerce orada kalan büyük ve uzun süreli su hacmiyle karakterize edildi.
Diakakis durumu şu sözlerle özetledi: "6, 8 veya 12 saatlik çok şiddetli yağışlar ve ani sel dediğimiz tipik tabloyu yaşamadık. Ancak orada günlerce kalan çok büyük, uzun süreli bir su kütlesiyle karşılaştık."
Diakakis, bölgenin coğrafi yapısını Girit'teki sel olaylarının özelliklerini şekillendiren en önemli faktör olarak nitelendirdi.
Açıkladığı gibi adanın büyük dağlık kütleleri belirleyici bir rol oynamaktadır, çünkü yüksek rakımlarda önemli miktarda yağmur toplanmaktadır. Ardından orta rakımlarda, karayolu şebekesinde, köprülerde ve diğer altyapılarda ciddi hasarlara neden olabilecek erozyon ve zemin oyması olayları meydana gelmektedir.
Ierapetra, Hersonissos ve Rethymno bölgelerinde ve Girit'in diğer noktalarında görüldüğü gibi, alçak ve kıyı bölgelerinde etkiler daha da şiddetli hale gelmektedir.
Doğal özelliklerin yanı sıra insan müdahaleleri de önemli bir rol oynamaktadır. Profesörün belirttiği gibi, Girit'in kıyı bölgelerindeki kentsel ve yapısal doku, hem eski yerleşimler hem de büyük turizm tesislerinin gelişimi nedeniyle oldukça yoğundur.
Bu durum, bazı durumlarda suyun denize engelsiz bir şekilde tahliye olamamasına neden olmaktadır. İnsan müdahaleleri, büyük sel olayları meydana geldiğinde sorunları şiddetlendirerek suyun doğal akış kanallarını sınırlayabilir veya kesintiye uğratabilir.
Bununla birlikte Diakakis, bu dönemde fırtınaları nemle besleyen önemli bir faktör oluşturduğunu belirttiği ılık denize de değindi. Artan mevcut nem, olayların daha uzun süre devam etmesine katkıda bulunabilir.
Devletin ve toplumun bu tür olayları yönetme biçiminde nelerin değişmesi gerektiği konusunda Diakakis, mekansal ve şehircilik planlamasının sel riskiyle ilişkilendirilmesine özellikle vurgu yaptı.
Belirttiği üzere, 17 Avrupa ülkesinde gerçekleştirilen bir araştırma, özellikle Yunanistan'da ve genel olarak güney Avrupa'da, risk boyutunu mekansal planlamaya esaslı bir şekilde dahil etmede zorluklar yaşandığını ortaya koydu.
"Özellikle Yunanistan'da, özellikle de güney Avrupa'da mekansal planlamayı sürece dahil etmekte zorlanıyoruz" diyen Diakakis, şehirlerin tasarlanırken sel riski bölgelerinin nerede olduğunun hesaba katılması gerektiğini açıkladı.
Profesör, sadece olayın aşırılığının sorun yaratmadığını vurgulayarak, yeni şehircilik planlamalarının farklı kriterlerle yapılabilmesi için mevcut verilerin değerlendirilmesi gerektiğinin altını çizdi.
Profesör bugün