Bosnalı Sırp milliyetçi politikacı Milorad Dodik, pazar günü Bosna-Hersek'te gerçekleştirilen ve ekonomik baskılar, Balkan ülkesinin Avrupa Birliği'ne katılma ihtimali ile ülkeyi 1992-1995 yıllarındaki vahşi savaştan bu yana bölen etnik gerilimlerin şekillendirdiği seçimlerde partisinin zafer kazandığını ilan etti.
Dodik, kendisi oy pusulasında yer almamasına rağmen kampanyaya hakim olan ve Bosna'da yeni bir istikrarsızlık korkusunu tetikleyen ayrılıkçı söylemlerle bölünmeleri körükleyen, kararlı bir şekilde Rusya yanlısı bir politikacıdır.
Daha önce ülkenin Sırp çoğunluklu varlığı Sırp Cumhuriyeti'nin cumhurbaşkanlığını yürüten Dodik, savaşı sona erdiren 1995 barış anlaşmasını denetleyen uluslararası temsilcinin kararlarına karşı gelmekten geçen yıl mahkum edildikten sonra kamu görevinde bulunmaktan men edilmişti.
Oyların yaklaşık yüzde 90'ının sayıldığı durumda, Dodik'in müttefiki, sağcı Bağımsız Sosyal Demokratlar İttifakı'ndan Zeljka Cvijanovic, ülkenin üçlü devlet başkanlığı konseyindeki koltuklardan birini almak üzere oyların yüzde 55'inden fazlasını alarak en yakın rakibinin yaklaşık 30 yüzde puan önünde yer aldı.
Pazar akşamı geç saatlerde bir basın toplantısında konuşan Dodik, milliyetçi partisinin Sırp Cumhuriyeti meclisinde de "büyük bir çoğunluğa" sahip olacağını belirtti ve seçim zaferinde ABD Başkanı Donald Trump'ın 2024 yılındaki "muhteşem zaferinin" ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in desteğinin payı olduğunu ifade etti.
Dodik, "Kimse bizden politikamızı değiştirmemizi istememeli" diyerek, "Vazgeçmeyeceğiz, halkımız için devam edeceğiz... Bunu böyle paramparça ettiğimize inanamıyorum" şeklinde konuştu.
Yaklaşık 3,4 milyon seçmen, ülkenin çok etnik gruptan oluşan başkanlığının üç üyesini, ulusal parlamentonun milletvekillerini ve ülkenin iki kurumunun başkanlarını seçmek için oy kullanma hakkına sahipiti: Müslüman çoğunluklu Bosna-Hersek Federasyonu ve etnik Sırpların hakim olduğu Sırp Cumhuriyeti.
Pazar günü oyların yüzde 94'ünden fazlası sayılmışken, Bosna-Hersek Milliyetçi Hırvat Demokrat Birliği'nden Darijana Filipovic başkanlıktaki Hırvat koltuğu için liderliğini korurken, başkanlığın görevdeki Boşnak üyesi Sosyal Demokrat Parti'den Denis Becirovic en yakın rakibi Bakir İzetbegovic'in üç yüzde puandan az bir farkla önündeydi.
Hem Filipovic hem de Becirovic, tüm oylar sayılmadan önce Pazar akşamı geç saatlerde yarışlarında zafer ilan ettiler.
Bosna Merkez Seçim Komisyonu, toplam 1.432.269 oyun kullanıldığını, katılım oranının yüzde 42 olduğunu ve bu oranın Bosna'nın 2022'deki son seçimine göre yaklaşık yüzde 8 düştüğünü açıkladı.
Bosna, savaşın çıkmasına neden olan Müslüman Boşnaklar, Ortodoks Sırplar ve Katolik Hırvatlar arasındaki etnik bölünmeleri yönetmek amacıyla 1995 yılında ABD aracılığıyla imzalanan bir barış anlaşmasıyla oluşturulan karmaşık bir yönetim kurumları ağına sahiptir.
Ancak Dodik, başkent Saraybosna'daki ulusal Bosna hükümetine açıkça meydan okuyarak ve Sırp Cumhuriyeti'nin ülkeden ayrılması yönünde hamleler yaparak bu sınırları sürekli olarak zorlamıştır.
Sırp Cumhuriyeti'nin idari başkenti Banja Luka'da Cuma gecesi partisinin son seçim mitinginde Dodik, destekçilerine Bosna'nın "öldüğünü" söyledi.
Mitingde Rusya'nın büyükelçisi Igor Khalabukov da hazır bulunurken Dodik, "Bu imkansız bir ülke. Hiçbir anlamı yok" dedi.
Ülkedeki Boşnakların, Sırpların ve Hırvatların büyük ölçüde etnik çizgiler boyunca oy kullandığı bu tür siyasi ve etnik bölünmeler, bloğun bölünmüş liderleri çalışmaya teşvik etme çabalarına rağmen Bosna'nın AB'ye katılma yönündeki ilerlemesini engellemiştir