Kayıtlı öğe sınırınıza ulaştınız.
Daha fazlasını eklemek için kayıtlı listemizden öğe kaldırın.
Mart ayı başlarında, İran ile savaşını başlatmasından dokuz gün sonra Başkan Donald Trump, "insanların daha önce hiç görmediği türden askeri başarısıyla" övünmek için bir basın toplantısı düzenledi.
"Çok kararlı bir şekilde kazanıyoruz" iddiasında bulundu ve "sonucu daha düşük petrol fiyatları olacak" dedi.
Bunun aksine, Trump'ın İran savaşı, ne bir savaşın ne de dış politikanın nasıl yürütülmemesi gerektiğine dair on yıllar boyunca ders olarak okutulmalıdır. Bu, kibrin bir başkanlığı nasıl sarıp sarmalayabileceğine ve zorlu küresel sorunlara askeri çözümler bulma yoluna iterek bu süreçte her şeyi nasıl daha da kötülaştırabileceğine dair bir örnektir.
International Crisis Group'tan Ali Vaez, *Foreign Affairs* dergisinde yayımlanan *The New Forever War* (Yeni Sonsuz Savaş) başlıklı makalesinde, "Rahatsız edici gerçek şu ki çatışma bitmenin yakınından bile geçmiyor" diye yazıyor.
Yine de Trumpçı miyopluk devam ediyor; yönetim, İran üzerindeki baskısının ezici bir başarı olduğunu iddia etmeye devam ediyor. Hazine Bakanı Scott Bessent eylül ayında Fox News'a yaptığı açıklamada, "Abluka işe yarıyor; daha önce eşini benzerini görmediğimiz bir şekilde işe yarıyor" dedi.
Peki ya sonra. Kaliforniya'daki birkaç noktada dizel fiyatları, bu pompaların gösterebileceği maksimum fiyat olan galon başına 9,99 ABD dolarına (14,40 Avustralya doları) ulaştı. Amerika Birleşik Devletleri, Pentagon'un iyimser tahminlerine göre bile savaş için halihazırda 43 milyar dolardan fazla harcama yaptı. Ekonomist Mark Zandi'ye göre, savaşın neden olduğu daha yüksek fiyatlar tipik bir Amerikan ailesine yaklaşık 1000 dolara mal oldu. Daha geniş anlamda ABD cephaneliğini tüketti, Amerikan ve İranlıların hayatına mal oldu, muhtemelen savaş suçları işledi, Amerikan zaaflarını açık etti, bazı üslere erişimi fiilen kaybetti ve Doğu Asya kadar uzak bir bölgede bile ABD askeri güvenilirliğini zayıflattı.
Buna karşılık Trump yönetimi, ablukanın İran için yarattığı ekonomik baskı nedeniyle üstün eline sahip olduğuna inanıyor.
Peki, belki de öyledir. İran ekonomisinin bir felaket olduğu ve yardım etmemiz gereken sıradan İranlıların büyük bir acı çektiği doğrudur. Döviz kuru şu anda 1 ABD dolarına karşılık 2,5 milyon riyali aşmış durumda; bu, riyalin 2021'deki değerinin onda biri demek.
Ancak Washington, İran'ın teslim olmak yerine savaşı tırmandırmayı seçebileceğini hâlâ kavrayamaz görünmektedir. Johns Hopkins Uluslararası İleri Araştırmalar Okulu'ndan bir İran uzmanı olan Vali Nasr, "Hayatta kalmalarının tek yolunun savaşarak çıkmak olduğu sonucuna vardılar" dedi. Nasr, İran'ın deniz taşımacılığına yönelik saldırılarını artırabileceğini ve özellikle saldırıya uğraması durumunda Basra Körfezi çevresindeki petrol altyapısını vurabileceğini öne sürdü.
İngiliz bir düşünce kuruluşunda İran gözlemcisi olan Esfandyar Batmanghelidj'in şu sözlerinde haklı olmasından korkuyorum: "İran yakıp yıkan bir kampanya yürütmedi - ancak mevcut durum çok uzun süre devam ederse bunu yapabilir. Bölgeyi ve dinamiklerini gerçekten takip eden herkesin endişelendiği şey tam olarak budur."
Bir anlaşmaya varılması zor görünmektedir; bunun bir nedeni de kısmen hem Trump'ın hem de İran'ın aşırıya kaçma geçmişine sahip olmasıdır. Trump'ın baş müzakerecileri Jared Kushner ve Steve Witkoff'un, diplomatik becerilerinden ziyade Trump'a yakınlıkları nedeniyle seçilmiş gayrimenkul yatırımcıları olması da duruma yardımcı olmuyor.
İranlı liderler de öz güven dolu görünüyorlar. İran Devrim Muhafızları Başkomutanı Ahmed Vahidi ağustos ayında İran'ın ABD'yi "dize getirdiğiyle" övündü. Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ise NBC'nin *Meet the Press* programına, İran'ın "bir kıyamet savaşına bile varsa" yeni bir çatışma turuna tamamen hazır olduğunu söyledi.
Trump ile katıldığım nadir konulardan biri t