Ruh sağlığına yönelik artan tartışmalar çerçevesinde kardiyolog Mario Boskis, kronik stresin sonuçlarına ve organizma üzerindeki doğrudan etkisine dikkat çekti. "Zihnde başlayan her şey bedene iner" diyen uzman, duygusal süreçlerin nihayetinde somut fiziksel etkilere yol açtığını açıkladı. LN+ kanalındaki bir röportajda konuşan uzman, stresin artık yalnızca psikolojik bir sorun olmaktan çıkıp birinci derece bir kardiyovasküler risk faktörüne dönüştüğünü savundu. Belirttiğine göre, son araştırmalar stresin kalp krizi geçirme olasılığını neredeyse iki katına çıkarabileceğini gösteriyor.
Stres vücudu nasıl etkiler? Hekim, stresin somut biyolojik mekanizmaları aktive ettiğini açıkladı. Akut durumlarda organizma adrenalin ve noradrenalin salgılayarak yanıt verir; bu da kalp atış hızını artırır ve vücudu bir tehdide karşı tepki vermeye hazırlar. Ancak asıl sorun, bu durumun zaman içinde süreklilik kazanmasıyla ortaya çıkar. "Kronik stres, kortizol salınımını tetikler" diye detaylandıran uzman, bu sürecin tansiyonu yükseltmek, kan şekerini artırmak, kilo alımını kolaylaştırmak ve kan damarlarına zarar vermek gibi çok sayıda olumsuz etkisi olduğunu belirtti. "Atardamarların iç tabakası olan endoteline saldırır, iltihaplanmaya yol açar ve tıkanıklıklara neden olabilir" diye açıkladı.
Belirtiler ve uyarı işaretleri. Boskis'e göre kronik stres, genç kişilerde bile farklı şekillerde kendini gösterebilir. En sık görülen belirtiler arasında çarpıntı, uyku bozuklukları, kalıcı baş ağrıları ve günlük alışkanlıklardaki değişiklikler yer alıyor. Uzman ayrıca stresi fark etmenin zorluğuna da dikkat çekti: "Öz algılama çok zordur. Çoğu zaman bunu bir aile üyesi veya doktor sizden önce fark eder." Hatta bazı vakalarda durum, panik atak gibi daha akut tablolarla karıştırılabiliyor. Uzman, "Hasta göğsünde ağrı hisseder, öleceğini zanneder. Bu yüzden gerçek bir kalp sorununu dışlamak için her zaman doktora başvurulmalıdır" dedi.
Yaygın bir sorun. Boskis, olgunun büyüklüğünün yerel düzeyde bile belirgin olduğuna dikkat çekti. Güncel verilere dayanarak, "Arjantin'de yetişkinlerin neredeyse yüzde 49'u kendini stresli olarak algılıyor. Bu oran dünyada bir numara" diye açıkladı. Bununla birlikte, kendini stresli bulan herkesin aynı risk düzeyine sahip olmadığı uyarısında bulundu. Uzman, "Bizim belirlememiz gereken şey, stresli olanlar arasında kimlerin gerçekten kardiyovasküler bir etki altında olduğudur" diye vurguladı.
Diğer faktörlerle kıyaslanabilir bir risk. Boskis ayrıca stresin tehlikeliliğini diğer geleneksel faktörlerle karşılaştırdı. Açıkladığı üzere stresin etkisi, yüksek kolesterol veya hipertansiyon kadar önemli olabilir. Uzman, dikkat çekici bir veriye de değindi: Haftanın ilk iş günüyle ilişkilendirilen sosyal stres nedeniyle pazartesi günleri veya pazar akşamları kalp krizi vakalarında daha yüksek bir insidans görüldü. "Kronik stres, yavaş yavaş vuran bir boksör gibidir. Nihayetinde vücudun artık direnemediği bir ana kadar vurmaya devam eder" diyerek sözlerini tamamladı.