ABD Başkanı Donald Trump'ın Barış Kurulu, BM Genel Kurulu oturum aralarındaki bir toplantıda Gazze için 2,45 milyar dolar (1,85 milyar sterlin) tutarında bir kurtarma planı açıkladı.
Finansman altı ay boyunca 66 programa yayılacak ve diğer ihtiyaçların yanı sıra konut, dizel jeneratör üretimi ve atık temizliğine yönlendirilecek.
Ancak kurul, 18 milyar dolar taahhüt edilmesine rağmen şu ana kadar sadece 280 milyon doların teslim edilmesiyle, önemli bağışlara hâlâ ihtiyaç duyulduğunu kabul etti. Kurul, tam iyileşme ve yeniden inşanın önümüzdeki on yıl içinde yaklaşık 71 milyar dolara mal olacağını tahmin ediyor.
Kurul ayrıca, İsrail ile Hamas'ın ateşkes anlaşmasına varmasından neredeyse bir yıl sonra, Trump'ın savaşı sonlandırma planının büyük ölçüde çıkmaza girdiği Gazze'de yeniden inşanın ne zaman başlayacağına dair bir tarih belirlemedi.
Hamas'ın silahsızlandırılması temel bir anlaşmazlık noktası olmaya devam ediyor.
Filistinli grup, halen işgal altında bulunan Gazze'nin %60'ından aşamalı bir İsrail asker çekilmesi karşılığında silahlarını bırakmayı kabul etti. Ancak İsrail, herhangi bir geri çekilme gerçekleşmeden önce grubun tamamen silahsızlandırılması konusunda ısrar ediyor.
Çıkmazın ortasında Gazze'de şiddet de devam ediyor; neredeyse her gün İsrail saldırıları düzenleniyor ve bölgede yaşayan 2,1 milyon insanın yaşam koşulları vahim olmaya devam ediyor.
Gazze Yürütme Kurulu üyesi ve Trump'ın damadı Jared Kushner, Gazze Kurtarma Programı'nın "ne nedenle olursa olsun farklı konularda farklı gecikmelerle" karşı karşıya kaldığını kabul etti.
Kurul üyeleri ve paydaşların katıldığı toplantıda Kushner, "Bugünün amacı gerçekten de bu işi yapmaya tamamen kararlı olduğumuzu sizlere göstermekti" dedi.
New York'ta kendisine katılan ABD özel elçisi Steve Witkoff ise geçtiğimiz yıl boyunca "gerçek ilerleme" kaydedildiğini söyledi.
Witkoff sözlerini şöyle sürdürdü: "Tüm rehineler evlerinde. Kusurlu da olsa bir ateşkes var ama hâlâ yürürlükte. Acil ihtiyaçları karşılamak ve uzun kurtarma çalışmalarını desteklemek için milyarlarca dolar bağışlanıp taahhüt edilerek insani çabalar tarihi sonuçlar elde etti."
Plan, bağış toplamanın yanı sıra, Gazze'de faaliyet gösterenlerin güvenliğinin nasıl sağlanacağı, iç yönetimin elden geçirilmesi ve İsrailli ile Filistinli yetkililer arasında uzlaşı bulunması dahil olmak üzere önemli zorluklarla karşı karşıya.
Çarşamba günü ayrı bir basın toplantısında konuşan ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, "birkaç ülkenin öne çıkıp mali yardım taahhüt ettiğini" ve kurulun "bu sürece katılacak daha fazla ülke aradığını" belirtti.
İsrailli-Amerikalı Barış Kurulu üyesi Michael Eisenberg, BBC'nin Newshour programına muhtemel sonraki adımların neler olacağını anlattı.
Eisenberg, "Burası bir savaş alanı olduğu için patlamamış mühimmatları temizlemeniz gerekiyor. Ve ayrıca Gazze'nin altında imha edilmesi gereken hâlâ yüzlerce kilometre uzunluğunda tüneller var" dedi.
Eisenberg, "Tüm bunlar bittikten sonra Gazeliler yeniden inşa çalışmalarına başlayabilir: İster konut, ister daha iyi sanitasyon veya diğer şeyler olsun" ifadelerini kullandı.
Ağustos ayında Barış Kurulu'nun Gazze yüksek temsilcisi Nickolay Mladenov, İsrail'in Gazze'ye yönelik devam eden hava saldırılarını ve Hamas'ın eylemlerini eleştirmişti.
Mladenov, geçen Ekim ayındaki ateşkesin çökmesinin bölge için "geri dönüşü olmayan bir nokta" olacağı konusunda uyarıda bulunmuştu.
Bölgenin Hamas yönetimindeki sağlık bakanlığına göre (ki bu veriler BM tarafından güvenilir kabul ediliyor), ateşkesin başlamasından bu yana Gazze'deki İsrail saldırılarında 300'den fazla çocuk olmak üzere en az 1.408 Filistinli hayatını kaybetti.
İsrail ordusu, ateşkesin başlangıcından bu yana çatışmalarda 5 askerinin ve bir yüklenicinin de "operasyonel bir kaza" sonucunda öldüğünü açıkladı.
Yeniden inşa henüz başlamadı ve bölgede...