BM zirvesi sona yaklaşırken, "sinir bozucu" derecede yavaş ilerleme ve fosil yakıt geçişine odaklanma eksikliği, Pasifik'in yardım için başka yerlere dönmesine neden oluyor "Bunun ne anlama geldiğini merak ederek her gece uyumam gerekiyor, anlıyor musunuz?" diyor Albon Ishoda, Türkiye'deki BM iklim zirvesinde koridorda duvara yaslanarak. “Bizim için mesele varoluşla ilgili.” Ishoda, Hawaii ile Avustralya arasındaki okyanusta bir harita üzerinde noktalar halinde bulunan, alçakta bulunan bir grup atolden oluşan Marshall Adaları için çalışan bir diplomattır. Cop31 zirvesi, Cuma günü tamamlanması planlanan ancak muhtemelen haftasonuna sarkacak şekilde sona yaklaşırken, Pasifik adalılar BM'nin on yıllardır süren yıllık iklim zirveleri sisteminden giderek daha fazla hayal kırıklığına uğruyor. Bölgenin, iklim kaynaklı aşırılıklardan kaynaklanan zararları karşılamak ve geleceğe hazırlanmak için kendi nakit fonu (Pasifik Dayanıklılık Tesisi) var.
Avustralya hükümeti üç yıl önce 67 milyon ABD doları (101 milyon Avustralya doları) taahhüt etmişti, ancak fon bunun dışında destek bulmakta zorlandı. Bu rakam, 500 milyon ABD Doları (751 milyon ABD Doları) hedefine hâlâ yaklaşık 300 milyon ABD Doları (451 milyon Avustralya Doları) kaldı ve Avustralya başbakanı Anthony Albanese ile zirvede düzenlenen bir “gösteri” etkinliği yalnızca bir yeni teklif aldı: Avustralyalı madenci ve hayırsever Andrew Forrest'tan 3,3 milyon ABD Doları (5 milyon Avustralya Doları). Vaat edilenin çok uzağındayız. Ishoda, "Hayal kırıklığı yaratmak muhtemelen yeterince güçlü bir kelime değil" diyor. “Savaşlar için paramız var ama toplulukları kurtarmak için değil.” Ishoda'nın uykusu, Akdeniz'in tatil kenti Antalya'da iki hafta süren görüşmelerde daha fazla üzerinde durulan ilgili bir konu nedeniyle bölündü: "Aşırılık". Başka bir deyişle, gezegenin 2015 Paris Anlaşması'nda belirlenen bir hedef olan 1,5°C'nin üzerinde küresel ısınmaya ne kadar ve ne kadar süreyle maruz kalacağı.
Bilim insanları aylar önce 1,5 derecelik hedefin aşılacağını ve 1,8 derecelik sıcaklık artışının gezegenin yakın vadede umut edebileceği en iyi şey olduğunu doğrulamıştı. Bu aşımın üstesinden gelmek ve ülkeleri fosil yakıtlardan uzaklaşmaya zorlamak Pasifik için en önemli önceliklerdir. Ancak Türkiye'deki sürecin kendilerini tekrar başarısızlığa uğratmasından korkuyorlar. Fosil yakıtlarla ilgilenme ihtiyacı, Pazartesi günü ilk taslağa dahil edildikten sonra müzakerelere öncülük eden Avustralyalı ve Türk bakanlar tarafından Perşembe günü yayınlanan anlaşma taslağında yer almıyordu. Eleştirmenler, her iki ülkenin de önemli fosil yakıt çıkarlarına sahip olduğunu belirtti. Albanese geçen hafta zirvenin açılışında "Pasifik ailemizin çıkarları için burada mücadele etmekten gurur duyduğunu" söyledi. Ancak Pasifik ada ülkeleri, 1997'de Kyoto'da ilk iklim anlaşmasının kabul edilmesinden öncesine kadar uzanan BM iklim süreci üzerinde çok büyük bir etkiye sahipti.
Onlarca yıldır BM zirvelerinde ada devletlerine danışmanlık yapan Climate Analytics'in genel müdürü Bill Hare, "gezegenin onlara çok şey borçlu olduğunu" söylüyor. Samoa'nın Kyoto protokolüne yol açan müzakereleri etkilediğini, 2009'da Kopenhag'da müzakerelerin neredeyse çökmesinin ardından Pasifik ülkelerinin sürecin kurtarılmasına yardım ettiğini gördüğünü ve Marshall Adaları'ndan bir bakan olan merhum Tony de Brum'un Paris anlaşmasının imzalanmasında merkezi bir oyuncu haline geldiğini izlediğini söylüyor. Hare, "Tüm bu dönem boyunca konuyu cesaretle, hırsla ve dürüstlükle ele aldılar" diyor. "Bunu Pasifik usulü yaptılar; bağırmak ve bağırmak değil, sessizce, tutarlı, kararlı bir şekilde ve güçle meseleyi vurgulamak için." Pasifik'e yönelik en önemli tehdit, ısınan okyanusların genişlemesi ve buzulların erimesi ve buz tabakalarının erimesi sonucu oluşan deniz seviyesindeki yükseliştir.