Dünya borsalarının son yıllardaki büyümesi büyük ölçüde yapay zeka (AI) ile ilgili teknoloji şirketlerine bağlı ve bunların değerindeki olası bir düşüş, piyasanın geri kalanını da ciddi şekilde sarsabilir. Teknolojiyle ilgili şirketlerin önde gelen borsa endeksinin neredeyse yüzde 60'ını oluşturduğu Güney Kore özellikle bu duruma maruz kalıyor. Küresel sermaye piyasaları son beş yılda güçlü bir şekilde büyümesine rağmen bu büyüme eşit bir şekilde dağılamamıştır. Önde gelen hisse senedi endekslerinin başarısının çoğu, nispeten az sayıdaki büyük teknoloji şirketlerinden geldi. Bloomberg Adria'nın Bankar.me tarafından aktarılan analizinde de görüldüğü gibi, bu yoğunlaşma, yapay zekaya yapılan yatırımların beklenen sonuçları getirmemesi durumunda ne olacağı sorusunu gündeme getiriyor. Yapay zeka pazarının zaten finansal balon aşamasına girip girmediği hala tartışılıyor.
Daha önceki piyasa coşkusunun aksine, teknoloji şirketlerinin bugünkü büyümesinin arkasında gerçek yatırımlar, artan çip talebi ve devasa veri merkezlerinin inşası yer alıyor. Ancak teknoloji devleri yapay zeka altyapısına yüz milyarlarca dolar yatırım yapıyor ve gelecekteki gelirlerin tüm bu maliyetleri ve şirketlerin mevcut yüksek değerlemelerini karşılayıp karşılayamayacağı henüz kesin değil. Ek bir sorun da bireysel şirketlerin gelir artışının bir kısmının teknoloji sektöründeki karşılıklı yatırımlardan gelmesidir. Beklenen kazançlar kaçırılırsa şirketler yatırımlarını yavaşlatabilir ve bu da çip üreticilerini, ekipman tedarikçilerini ve tedarik zincirindeki diğer katılımcıları olumsuz etkileyebilir. Teknoloji sektörüne bağımlılığın en belirgin örneklerinden biri Güney Kore'dir. Analiz, klasik BT şirketlerinin yanı sıra, işleri büyük ölçüde çip ve yapay zeka altyapısı talebine bağlı olan Samsung Electronics ve SK Hynix gibi elektronik ekipman üreticilerini de kapsıyor.
Güney Kore'nin hisse senedi endeksinde teknolojiyle ilgili şirketlerin payı sadece bir yılda ikiye katlandı ve şu anda yüzde 60'a yaklaşıyor. Bu, yapay zeka altyapısına yönelik talepteki bir düşüşün veya bellek çipi fiyatlarındaki bir düşüşün, yalnızca bireysel teknoloji şirketlerini değil, tüm Güney Kore pazarını sert bir şekilde vurabileceği anlamına geliyor. ABD pazarında teknoloji şirketlerinin yoğunlaşması da endişe verici boyutlara ulaştı. Önde gelen hisse senedi endekslerindeki payları, 2000'li yılların başındaki dot-com balonu sırasında kaydedilen seviyelere yaklaşıyor. 2008'deki mali krizin dip noktasından bu yana, BT sektörünün ABD endekslerindeki payı iki kattan fazla arttı. Klasik borsa endeksleri ile tüm şirketlerin eşit ağırlığa sahip olduğu endeksler karşılaştırıldığında, teknoloji sektörünün piyasanın geri kalanına göre çok daha güçlü bir büyüme kaydettiği görülüyor. Başka bir deyişle, ABD borsasının son yıllardaki yüksek getirisi büyük ölçüde birkaç büyük şirketin başarısına bağlıydı.
Bu, 2000 yılındaki senaryonun tekrarlanacağı anlamına gelmiyor ancak teknoloji hisselerinin değerindeki olası bir düzeltmenin daha geniş piyasayı ne kadar etkileyebileceğini gösteriyor. ABD ve Güney Kore'den farklı olarak Avrupa pazarında sektörlere göre çok daha eşit bir şirket dağılımı var. BT sektörü Avrupa borsa endeksinin yalnızca yüzde beşini oluşturuyor, bu da hareketinin teknoloji devlerine çok daha az bağımlı olduğu anlamına geliyor. Ancak Avrupa'nın farklı bir zayıf noktası var; finans sektörü. Bankalar şu anda Avrupa endeksinin yaklaşık yüzde 15'ini oluştururken, 2008 mali krizi sırasında payları yaklaşık yüzde 20'ydi. Bu nedenle Avrupa hisse senedi piyasaları daha az doğrudan etkilenebilir.