Avrupa Birliği (AB) Savunma Komiseri Andrius Kubilius'un, Rusya'nın olası bir saldırısına yanıt olarak NATO Anlaşması'nın 5. maddesini kullanmaya hazır olduklarına dair açıklaması, ittifak içinde endişe yaratacak; Politico'ya konuşan bir ittifak yetkilisi bunu dile getirdi.
Yetkili, yayın organına yaptığı açıklamada, "Kubilius ne zaman NATO Genel Sekreteri olursa, belki o zaman tam olarak neyin 5. maddeyi tetikleyip neyin tetiklemeyeceğini anlatabilir" dedi. Yetkili ayrıca, 5. maddeyi "kasıtlı olarak muğlak" şeklinde nitelendiren NATO Genel Sekreteri Mark Rutte'nin yorumuna da atıfta bulundu.
Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Maria Zaharova, 30 Eylül'de yaptığı açıklamada, Avrupa ülkelerindeki Ukrayna için silah üretim tesislerinin Rusya açısından potansiyel askeri hedefler olduğunu belirtti. Zaharova bu açıklamayı, Polonya makamlarının ülkeye Patriot füze üretimi yerleştirme teklifine tepki olarak yapmıştı.
1 Ekim'de Andrius Kubilius, Polonya'nın TVP televizyon kanalına yaptığı açıklamada, Rusya'nın Avrupa topraklarındaki bir fabrikaya saldırması durumunda bunun NATO'nun kolektif savunma ilkesini içeren 5. maddesiyle örtüşeceğini söyledi. Politico'nun kaynağı, AB Komiseri'nin yalnızca hava bombardımanını veya füze saldırısını kastediyor olabileceğini belirtti.
Kuzey Atlantik Antlaşması'nın 5. maddesi, üye ülkelerden birine veya birkaçına yönelik silahlı bir saldırının tümüne yapılmış bir saldırı olarak değerlendirileceğini ve her ülkenin silahlı kuvvet kullanımı da dahil olmak üzere saldırıya uğrayana yardım etmesi gerektiğini öngörüyor.
Ancak 5. maddenin uygulanmasına ilişkin karar otomatik değildir. Kuzey Atlantik Konseyi, bu kararı her somut vakaya bağlı olarak ayrı ayrı alır. Örneğin, kasıtlı bir saldırı iddialarına rağmen kolektif savunma ilkesi devreye sokulmamıştır.