Etiyopya ve Eritre, kuzey Etiyopya'da çatışmalar devam ederken birbirlerini iç çatışmaları körüklemekle suçlayarak Perşembe günü diplomatik ilişkilerini kesti.
Etiyopya, hükümet güçlerine karşı geçen hafta büyük bir saldırı başlatan ve 2020-2022 yılları arasında yaklaşık 600.000 kişinin ölümüne yol açan yıkıcı iç savaşa geri dönüleceği korkularını artıran isyancı grup Tigray Halk Kurtuluş Cephesi'ni (TPLF) desteklemekle Eritre'yi suçluyor.
Addis Ababa yönetimi, “Etiyopya’nın ulusal güvenliğine doğrudan tehdit oluşturan” 10 Eritreli diplomatı sınır dışı ettiğini ve Asmara'daki büyükelçiliğini kapatacağını açıkladı.
Eritre dışişleri bakanlığı kısa süre sonra yaptığı açıklamada, “başka bir seçeneği olmadığını, aynı şekilde karşılık vererek Etiyopya ile tüm diplomatik ilişkileri kestiğini” bildirdi.
Kuzey Etiyopya'da geçen hafta şiddetli çatışmaların yeniden başlamasından bu yana yüzlerce kişi hayatını kaybetti ve yaralandı.
Tigray eyaletine hakim olan TPLF, yerel milislerle birlikte savaşarak komşu Afar ve Amhara eyaletlerine saldırılar başlattı.
Haziran ayındaki seçimleri kazandıktan sonra pazartesi günü yeni bir dönem için yemin etmesi gereken Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed henüz krizle ilgili bir açıklama yapmadı.
Ancak kendisinin aleyhine birleşen çeşitli silahlı gruplar nedeniyle birden fazla cephede çatışmayla karşı karşıya bulunuyor.
Etiyopya ayrıca herhangi bir gerekçe göstermeksizin bir Mısırlı diplomatı da sınır dışı etti.
İki ülke –özellikle Etiyopya'nın Nil Nehri üzerinde inşa ettiği mega baraj nedeniyle– halihazırda anlaşmazlık yaşarken, Mısır son aylarda Eritre ile daha yakın ilişkiler kurdu.
Eritre 1993 yılında Etiyopya'dan bağımsızlığını kazanmış ve iki ülke 1998'den 2000'e kadar acımasız bir sınır savaşı vermişti.
Abiy'in 2018'de iktidara gelmesiyle ilişkiler gelişmiş, hatta iki ülke son iç savaş sırasında Tigraylılara karşı birlikte savaşmıştı.
Ancak denize kıyısı olmayan Etiyopya'nın Kızıldeniz'e erişim elde etmek amacıyla işgal niyetinde olduğundan korkan Eritre'nin kaygılarıyla birlikte ilişkiler keskin bir şekilde kötüleşti.
Eritre dışişleri bakanlığı Perşembe günü yaptığı açıklamada, Etiyopya'nın “egemen Eritre limanlarını ve kıyı bölgelerini işgal etmek suretiyle ‘denize egemen erişim zorunluluğu’ peşinde koşarak üç yıldır Eritre'ye karşı durmaksızın bir düşmanlık gündemi izlediğini” belirtti.
Bu arada, Addis Ababa'daki Etiyopya Ulusal Savunma Kuvvetleri (ENDF) karargahında gece meydana gelen bir patlama, ordu ile isyancı gruplar arasındaki çatışmanın ilk kez başkente ulaştığı korkularını tetikledi.
Diplomatik ve güvenlik kaynakları patlamayı doğruladı ancak sebebinin ne olduğunu ya da kimin sorumlu olduğunu söyleyemedi ve herhangi bir kayıp rakamı vermedi.
Yakınlardaki bir barda çalışan bir kişi, olay sırasında orada çalışan meslektaşlarından aldığını belirttiği bilgiyi aktararak, “Patlama karargahta gerçekleşti ve çok şiddetliydi. Çevredeki alanı sarstı ve civardaki insanlarda büyük bir paniğe yol açtı” dedi.
Çarşamba günü Ulusal İstihbarat ve Güvenlik Servisi, başkent çevresindeki tüm drone uçuşlarına yasak getirdi.
Çatışma takip örgütü ACLED, hükümet karşıtı ittifakla bağlantılı olduğundan şüphelenilen dronların pazar günü Oromia ve Amhara eyaletlerindeki askeri ve sivil havalimanlarını hedef aldığını bildirdi.
Kuzey Etiyopya'daki iç çatışmaların ön cephelerinde, Perşembe günü Tigraylı isyancıların geri püskürtüldüğüne dair işaretler vardı.
İnsani yardım kaynağı, TPLF'nin bu hafta başlarında ele geçirdiği Afar'daki Erebti kasabasından çıkarıldığını ve şu anda Afar ile Tigray arasındaki dağlık sınır yakınında savaştığını bildirdi.
Hükümet yanlısı bir milis X platformunda, güney Tigray'daki Maychew kasabasının yanı sıra Erebti'yi de geri aldıklarını duyurdu.
Yerliler