Wellington: Küresel güçler, küresel ısınmayla mücadeleyi müzakere etmek ve yükselen okyanuslarla çevrili ada uluslarının içler acısı halini yerinde görmek üzere delegelerini Pasifik'e uçuruyor.
Bakanlar, iklim müzakerecileri ve bir avuç lider, 5-8 Ekim tarihleri arasında gerçekleşecek görüşmeler için Fiji'nin Nadi şehrinde bir araya gelecek.
Taraflar, kasım ayında Türkiye'nin Antalya ilinde düzenlenecek ve COP31 olarak bilinen BM sponsorluğundaki büyük küresel iklim zirvesinin rotasını çizecekler.
Pasifik ulusları için ön görüşmelerin kendi bölgelerinde ev sahipliğinde gerçekleştirilmesi, dünyanın dikkatini iklim değişikliğinin ön cephesindeki yaşama çekmek adına bir fırsat sunuyor.
Pasifik liderleri; dünyanın küresel ısınmayı 1,5 derece ile sınırlama hedefine sadık kalması, iklim finansmanına erişimin artırılması ve okyanuslar üzerindeki etkilere daha fazla odaklanılması için baskı yapıyor.
Birleşmiş Milletler raporuna göre, ısınan okyanuslar ve eriyen buzulların etkisiyle deniz seviyesi rekor bir hızla yükseliyor.
Ağustos ayında yayımlanan rapora göre, Pasifik ada ülkelerinin küresel ortalamanın iki katı hızla deniz seviyesi yükselmesine maruz kalmasıyla, 2050 yılına kadar 1,2 milyere varan insan yerinden edilebilir.
Raporda ayrıca bir finansman açığına dikkat çekilerek, gelişmekte olan ülkelerin uyum sağlamak için 310-365 milyar ABD dolarına ihtiyaç duyduğu ancak 2023 yılında yalnızca 26 milyar dolarlık uyum finansmanına erişebildiği vurgulandı.
Pasifik görüşmelerindeki üst düzey delegeler, okyanus suları altında kalması durumunda nüfusu başka bir yere taşıma planları yapan alçak rakımlı küçük bir ada ulusu olan Tuvalu'da bir günlük kampa girecekler.
Delegelere Tuvalu'nun kara kazanım çalışmaları gösterilecek.
Ada başkenti Funafuti'nin en yüksek noktası deniz seviyesinden sadece iki metre yükseklikte ve dokuz mercan atifesinden ikisi şimdiden yükselen sular altında büyük ölçüde kalmış durumda.
İklim görüşmeleri öncesinde BM Genel Kurulu'na hitap eden Tuvalu Başbakanı Feleti Teo, “Deniz seviyesinin yükselmesi gelecekteki bir tehdit değil, bugünün gerçeğidir” dedi.
“Tuvalu'nun mesajı nettir: Dünya, gelecek nesillerin geleceğini korumak için şimdi kararlı, kolektif ve aciliyetle hareket etmelidir.”
Geçtiğimiz yıl Avustralya, müzakerelere başkanlık etmesine ve hazırlık görüşmelerini Pasifik'e taşımasına olanak tanıyan bir anlaşmayla COP31 zirvesine ev sahipliği yapma yarışından Türkiye lehine çekilmişti.
Ancak iklim görüşmelerinin lideri konumundaki büyük kömür ihracatçısı Avustralya, fosil yakıt çıkarımının ölçeği nedeniyle yoğun eleştirilerle karşı karşıya kaldı.
Ülkenin iklim bakanı Chris Bowen, Avustralya'nın fosil yakıtlardan uzaklaşma geçişi için hayati önem taşıyan yenilenebilir enerji kaynaklarını hızla genişlettiğini belirtiyor.
COP31 müzakerelerinin başkanı olan Bowen, Pasifik'teki ön-COP görüşmelerinin yeterli dünya liderini cezbetmekte başarısız olduğu yönündeki medya eleştirilerini de reddetti.
Şu ana kadar aralarında çoğunlukla Pasifik ülkelerinden olmak üzere bir düzineden az dünya lideri Fiji ve Tuvalu'daki toplantılara katılacağını kamuoyuna doğruladı.
Fiji geçen ay yaptığı açıklamada Antigua ve Barbuda, Yeşil Burun Adaları, Tayland, Maldivler ve Doğu Timor devlet başkanlarının katılmasını beklediğini bildirdi.
Genellikle bakanlar ve üst düzey müzakereciler düzeyinde yapılan görüşmelerin arifesinde gazetecilere açıklamalarda bulunan Bowen, “Bu normalde liderlerin katıldığı bir toplantı değil” dedi.
Organizatörler katılıma ilişkin ayrıntılı rakamlar yayınlamadı.
Bowen geçen ay yaptığı açıklamada, tam bir döküm vermeden 60 ülkeden 4.000 kişinin katılacağını söylemişti.
Tuvalu çevresinde 2024 deniz ısı dalgasından kaynaklanan büyük ölçekli mercan ölümlerini rapor eden ekibin bir parçası olan deniz bilimci Rajneel Singh, iklim mücadelesine gösterildiği iddia edilen ilgi eksikliğinden duyduğu hayal kırıklığını dile getirdi.
Singh, “Bu çok, çok üzücü. Neler olup bittiğine dair hiçbir farkındalık yok” dedi.