ERT News
Cambridge Üniversitesi'ndeki bilim insanları, yalnızca belirli bir türe karşı bağışıklık sağlamak yerine, aynı anda birden fazla kuş gribi türünü hedef alan bir yapay zeka (AI) aşısı geliştirdi. Aşının henüz ortaya çıkmamış varyantlara karşı bile koruma sağlayabileceğini iddia ediyorlar. Aşı, aynı virüsün birden fazla suşunu kapsayacak şekilde tasarlanmış yeni nesil preparatlara aittir. Amaç, bugün bilinmeyen tehditlerden kaynaklananlar da dahil olmak üzere gelecekteki sağlık krizlerine daha iyi hazırlanmaktır. Araştırmayı yöneten Cambridge Üniversitesi Viral Zoonozlar Laboratuvarı'ndan Jonathan Heaney, "Yeni geniş spektrumlu aşımız, tek bir kuş gribi türüne karşı bağışıklık sağlamak yerine çok çeşitli türlere karşı koruma sağlıyor" dedi.
"Virüsün tepki vermekten ziyade evrimini tahmin etmek için tasarlandı" diye ekledi. Cell Reports Medicine bilimsel dergisinde yayınlanan araştırmaya göre, yeni aşı, tek bir türü hedef alan ve potansiyel bir salgınla başa çıkmak için halihazırda stoklarda bulunan geleneksel aşı adaylarına kıyasla daha geniş koruma ve daha yüksek hayatta kalma oranları sunuyor. COVID-19 salgınına neden olan koronavirüsler gibi, aynı zamanda ortaya çıkan diğer birçok bulaşıcı ajan gibi, kuş gribi virüsü de bir RNA virüsüdür. RNA virüsleri hızla mutasyona uğrayıp yeni türler oluşturabildiklerinden insan sağlığı için özel bir tehdit oluşturur. Bunlar hayvanlardan insanlara bulaşabilir ve hem bağışıklık sisteminden hem de mevcut aşıların sağladığı korumadan kaçabilirler.
Bugüne kadar pandemiye hazırlık, virüsün halihazırda ortaya çıkmış bireysel varyantlarını hedef alan aşıların stoklanmasına dayanıyordu. Araştırmanın yazarlarına göre yeni nesil aşılar, ulusal biyogüvenlik açısından ezber bozabilir ve halk sağlığı sistemlerinin dayanıklılığını güçlendirebilir. Heaney, "Sürekli savunmada olmak ve o zamana kadar zaten değişmiş olacak olan bir türü kullanarak tepki vermek yerine, virüs salgınlarına ve pandemilere anında yanıt vermeye hazır olabiliriz" dedi. Araştırmacılar, dünya çapındaki sürveyans programları tarafından yakalanan kuş gribi virüslerinin genetik dizilerini topladı. Örnekler vahşi hayvanlardan, çiftlik hayvanlarından ve aynı zamanda virüsle enfekte olan insanlardan geldi.
Daha sonra yapay zeka yardımıyla optimize edilmiş beş sentetik antijen tasarlamak için hesaplamalı ve evrimsel algoritma modellerini kullandılar. Bu antijenler, dünya çapındaki kuş gribi virüslerinin genetik çeşitliliğini temsil eder ve virüsün bağışıklık savunmasından kaçma yeteneğini sınırlamak için tasarlanmıştır. Bir aşının içindeki antijen adı verilen aktif madde, koruyucu bir tepki oluşturmak için vücudun bağışıklık sistemini harekete geçirir. Böylece vücut, söz konusu spesifik antijeni taşıyan patojenlerden kaynaklanan gelecekteki enfeksiyonlarla başa çıkmak için "eğitimlidir". "Yapay zekanın kullanılması aşı tasarım sürecini önemli ölçüde hızlandırıyor.