İngiliz terörle mücadele polisi, pazar günü Fairford'daki Kraliyet Hava Kuvvetleri (RAF) üssü yakınlarında gözaltına alınan beş genç adamın bir saldırı hazırlığında olup olmadığını ve aynı zamanda yabancı bir devlet adına hareket edip etmediklerini araştırıyor. Güney İngiltere'deki bu askeri tesis, 28 Şubat'ta başlayan İran savaşında yer alan bazı Amerikan bombardıman uçaklarına ev sahipliği yapıyor. Beş şüpheli pazartesi günü kefaletle serbest bırakıldı. Polis furgonlarda ne olduğunu açıklamaz ancak The Guardian gazetesine göre araçlarda patlayıcı nitelikte bir malzeme bulunmuyordu. Washington ise olayın arkasında "yabancı bir aktör" olduğunu öne sürerken, Tahran herhangi bir parmağı olduğunu reddediyor. Neler yaşandı?
Pazar günü sabaha karşı, üsse bitişik küçük bir köy olan Whelford'da yaşayan bir kadın, bir partiden arabasıyla dönerken yolun üç beyaz furgon tarafından kapatıldığını fark etti. The Telegraph gazetesine verdiği bilgilere göre, çok sayıda kapüşonlu erkeğin aracı görünce kaçması üzerine kadın acil servisi aradı. Kısa süre sonra olay yerine gelen silahlı polis ekipleri, üssün tel örgülerine birkaç yüz metre mesafede beş erkeği gözaltına aldı. Orduya bağlı bomba imha uzmanları robot yardımıyla furgonları incelerken, yaklaşık 85 hane tahliye edildi. Bölge sakinleri pazartesi günü evlerine dönebildi ancak polis onlardan evden çıkmamalarını ve fotoğraf çekmemelerini istedi. Furgonlar halen emniyet şeridiyle çevrili durumda ve terörle mücadele polisi araçları incelemeye devam ediyor.
Bu üs neden önemli?
Fairford, İngiltere Savunma Bakanlığı'na ait olmakla birlikte, üssü kullanan tek güç İngiliz ordusu değil; 1950'den bu yana Amerikan Hava Kuvvetleri de burayı kullanıyor. Burası, ABD'nin Avrupa'daki ağır bombardıman uçaklarına ev sahipliği yapan tek üs konumunda: 1991'deki ilk Körfez Savaşı'nda, 2003'te Irak'ı ve 1999'da Yugoslavya'yı bombalayan B-52 bombardıman uçakları buradan havalanmıştı. Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinden bu yana Fairford'u kullanan bombardıman uçakları, Baltık Denizi ve NATO'nun doğu kanadı üzerinde tatbikatlar gerçekleştiriyor. Geçtiğimiz yılın mart ayında, Finlandiya'daki bir atış poligonunda gerçek bombalar atmak üzere birkaç B-52 buradan havalanmıştı. Mart ayında dönemin İngiltere Başbakanı Keir Starmer, Washington'a İran'ın füze bataryalarını vurması için üssü kullanma yetkisi vermişti. O tarihten bu yana B-52 ve B-1 bombardıman uçakları İran'a doğru buradan havalanıyor. 23 Temmuz'da İran Devrim Muhafızları, Fairford dahil olmak üzere ABD tarafından İran'a saldırmak için kullanılan herhangi bir üssün meşru bir hedef olduğu konusunda uyarıda bulunmuştu.
Tutuklananlar kimler ve niyetleri neydi?
Merkez ve kuzey Londra'da yaşayan, yaşları 23 ile 25 arasında değişen beş İngiliz vatandaşı. Yasalar, haklarında resmi bir suçlama yöneltilmediği sürece isimlerinin yayımlanmasına izin vermiyor. Patlayıcı madde bulundurma suçlamaları ve terör saldırısı planladıkları şüphesiyle gözaltına alındılar. Ne yapmayı amaçladıkları henüz netlik kazanmış değil. Polis, şüphelilerin faaliyetlerini, ellerindeki bilgileri ve motivasyonlarını netliğe kavuşturmak için çalıştığını belirtiyor. Askeri ve adli birimlerin desteğiyle incelenen furgonlarda ne olduğu henüz polis tarafından açıklanmadı. The Guardian'a göre araçlardaki malzeme yaşayabilir/patlayabilir bir patlayıcı değildi, yani infilak etme kapasitesine sahip değildi. Amerikan CNN kanalından bazı gazeteciler pazar günü bölgede iki kontrollü patlamaya benzer sesler duydu. Aynı gün Trump, gazetecilere yaptığı açıklamada şüphelilerin üsse "büyük zarar" vermek istediğini söyledi ancak herhangi bir ayrıntı vermedi.
İran bunun arkasında mı?
İngiliz polisi bunun böyle olduğunu doğrulamadı ancak konuyu araştırıyor.