Artık birçok tedavi yaşamları uzatıyor, ancak ilerlemenin ölçüsü bir tarama veya hayatta kalma eğrisi ile bitmemeli. Yirmi yıl önce sevgili bir arkadaşım titreyen bir sesle beni aradı. Kanseri beyne sıçrayan genç yeğeni için umut var mıydı? Maalesef “hayır” dedim. Ancak bugün bu tür hastalar için o zamanlar hayal edilemeyecek seçenekler mevcut. Son zamanlarda, Avrupa Tıbbi Onkoloji Derneği'ndeki araştırmacılar, yüksek riskli melanomlu hastalar için özel olarak hazırlanmış bir kanser aşısının randomize kontrollü çalışmasının en son bölümünü sundu. Deneme, melanomu cerrahi olarak çıkarılmış ancak yüksek nüks riski altında kalan 1.137 hastayı içeriyordu. Ya yerleşik bir immünoterapi olan pembrolizumab ya da bağışıklık sisteminin hastanın tümörüne özgü hedefleri tanımasına ve onlara saldırmasına yardımcı olmak için tasarlanmış deneysel bir mRNA aşısıyla birleştirilmiş pembrolizumab aldılar.
İki yılda, bu kombinasyonu alanların %82,2'si kanser geri dönmeden hayattaydı; tek başına pembrolizumab verilenlerde ise bu oran %70 idi; yaklaşık yüzde 12 puanlık bir fark. Kombinasyon aynı zamanda göreceli uzak metastaz veya ölüm riskini de %38 oranında azalttı. Bu sonuçlar kişiselleştirilmiş aşıların kanser tedavisine önemli bir katkı olabileceği ihtimalini artırıyor. Diğer kanserlerde de benzer faydalar sağlayıp sağlayamayacakları henüz belirlenmedi. Genel hayatta kalma verileri henüz olgun değil, bu nedenle kombinasyonun insanların daha uzun yaşamasına yardımcı olup olmadığını bilmiyoruz. Aşı kombinasyonunda ateş, enjeksiyon bölgesinde ağrı ve yorgunluk yaygındı. Tedaviye bağlı ciddi yan etkilerin oranları gruplar arasında benzerdi; yaşam kalitesi verileri henüz mevcut değildir.
Bir zamanlar boş bir hayal olan bir fikri destekleyen ilaç şirketlerine olduğu gibi, araştırmacılara da ayakta alkışlanmayı hak etti. Ancak kanser tedavileri daha etkili hale geldikçe başka bir soru önem kazanıyor: Bu tedavileri alan insanlar için hayat nasıl? Tedavi, kanserin geri dönüşünü geciktirebilir ancak ciddi bir yük getirebilir. Yan etkiler, yorgunluk, hareket kabiliyetinin bozulması, psikolojik travma, mali sıkıntılar ve aile ile kariyerin bozulması, bunların hepsi deneyimi şekillendirir. İşimde, kanser olmadığını gösteren taramalar ile uyuyamayan, çalışamayan veya başkalarının hafife aldığı şeylerden keyif alamayan bir hastanın yan yana gelmesi beni sık sık ayıltıyor. Geçenlerde 90'ına yaklaşan emekli bir akademisyen bana şunları söyledi: "Canım, benim için yapabileceğin en iyi şey beni sağ salim evime ulaştırmandır." Bu hastanın öncelikleri açıktı; müdahaleye başvurmak yaşam kalitelerinde ciddi bir düşüşe neden olurdu.
Bu, bazı kişilere otomatik olarak daha az tedavi sunulması gerektiği veya tedavinin değerinin yalnızca yaşa bağlı olduğu anlamına gelmez. Ancak bu, onkologların her bireyin tedavinin neyi başaracağını umduğunu anlaması ve bu noktaya ulaşmak için nelere katlanmak zorunda olabileceğini açıklaması gerektiği anlamına geliyor. Yaşlı hastalarla olan deneyimim, kariyerinin ortasında olan, çocuk yetiştiren veya akrabalarına bakan diğer hastalarım konusunda beni daha bilinçli hale getirdi. Sürekli mide bulantısı nedeniyle okulu bırakmayı imkansız hale getiren ebeveyn. Nöropati nedeniyle çalışamayan kuaför. Yönetici bilişsel bulanıklıktan dehşete düştü. Tedavi sağlayan veya fazladan aylarca hayatta kalma olanağı sunan bir tedavi, önemli düzeyde toksisiteye sahip olsa bile, bir kişi için faydalı olabilir. Diğerleri ise gelir elde etmeye, bir çocuğa bakmaya veya bağımsız yaşamaya daha fazla değer verebilir. Bunlar başarının birbiriyle yarışan tanımları değil: bunlar bireyseldir.