Son 20 yılda otistik olarak etiketlenen kişilerin sayısında büyük bir artış yaşandı. Bu daha fazla anlayışa mı yoksa aşırı tanıya mı bağlı? 85 yaşındaki Uta Frith'in evi pek de kültür savaşlarının son cephesine benzemiyor. Kuzeybatı Londra'nın sakin ve sakin bir köşesinde yer alan bu otel, hâlâ iyi yaşanmış bir hayatı, bir dizi derin ilgiyi ve cennet gibi bir emekliliği akla getiriyor. O kadar çok kitap var ki bazılarına ancak çok uzun bir merdivenle ulaşılabilir. Onunla ve şizofreni uzmanı kocası Chris'le konuşarak geçirdiğim dört saat mutlak bir zevk. Hiçbir öfke ya da üzüntü duygusu yok: Ona yakın zamanda aldığı düşmanca ve taciz edici e-posta akışını sorduğumda bile rahat ve soğukkanlı. "Sadece onları silerek başa çıkma eğilimindeyim" diyor. "Bu konu üzerinde durmuyorum."
"Bu", Frith'in akademik kariyerinin kalbinde yer alan bir konu hakkında yakın zamanda ifade ettiği görüşlerin tetiklediği tartışmaya bir göndermedir: otistik olmak nedir ve kimlere teşhis konulması gerekir veya kimler olmamalıdır. Mart ayında, Dame Uta Frith (yedi yıl önce bu unvanla onurlandırılmıştı) TES dergisine (eski adıyla Times Educational Supplement) sert açıklamalarla dolu bir röportaj verdi. Bunlar arasında, otistik spektrum olarak adlandırılan spektrumun "gittikçe daha uyumlu hale geldiği" ve "çökme noktasına geldiği" noktaya kadar geldiği iddiası da vardı. Daha sonra, Ağustos ayında, Psychological Medicine akademik dergisinde, otizmin "kesin, klinik" bir terimden "belirsiz, kültürel olarak güçlendirilmiş bir kimlik kategorisine" dönüşme tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu iddia eden bir makale yayınladı.
Söyledikleri, kaçınılmaz olarak artan otizm teşhisleriyle ilgili siyasi ve medyadaki gürültünün kakofonisine katkıda bulundu. Birleşik Krallık'ta 1998 ile 2018 arasında %787'lik bir artış yaşandı; artış kadınlarda erkeklerden daha fazlaydı ve yetişkinler arasında en büyük sıçrama yaşandı; Güvenilir Amerikan istatistikleri, 2011 ile 2022 arasında tüm nüfusta %175'lik bir artış olduğunu gösteriyor; en büyük artış 26 ila 34 yaş arasındakiler arasında meydana geliyor (her iki ülkede de çocukluk oranları da arttı). Frith bir keresinde geniş bir otistik spektrum fikrine katılmıştı; şimdi, yetişkin teşhisi konulan pek çok kişinin, durumları erken yaşlarda belirginleşen ve öğrenme güçlüğü çeken otistik insanlardan o kadar farklı olduğu ve eski grubun çoğunun "otistik" etiketini hiç hak etmediği sonucuna varmıştır.
"Sanırım bazıları sosyal medyadan yanlış şekilde etkilenerek otistik olduklarına inanıyorlar çünkü bu, zorluklarınızı açıklamanın olası bir yolu" diyor bana. "Ve ayrıca, eskiden nevrotik olarak adlandırılan, kaygı dahil her türlü zihinsel sorunu olan ve bir tür aşırı duyarlılığa sahip insanlardan oluşan bir alt grubumuz var."
Yaz boyunca Frith, Times'dan Andrew Billen'la bir röportaj yaptı ve bu röportajda, o zamanlar 44 yaşındayken Asperger sendromu olarak bilinen hastalık teşhisi konan TV sunucusu ve otizm aktivisti Chris Packham hakkında görüşlerini dile getirdi ve bunun basılmasını beklemediğini söyledi. Frith, "Bana göre otistik olamaz" dedi. "Onun kadar zekice iletişim kurabilen birinin, benim için bariz kontrendikasyon dediğim şey kesinlikle saçma." Buluştuğumuzdan bir gün sonra Packham, Frith'i BBC kamera ekibiyle birlikte ziyaret edecek: bahsettiği hemen hemen her şeyde olduğu gibi, bu olasılığa ilişkin hisleri karakteristik olarak rahat (sonradan