Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (UNHCR), akut finansman açığı nedeniyle yaklaşık 8,3 milyon mülteci ve yerinden edilmiş kişinin yardım alamayabileceği uyarısında bulundu. Ajans, ABD ve diğer ülkelerin yardımlarındaki kesintilerin ardından tarihindeki en büyük finansman krizlerinden biriyle karşı karşıya kalırken, fon açığı 5,789 milyar dolara ulaştı.
Temmuz ayı verilerine göre UNHCR, 2026 yılı için ihtiyaç duyulan 8,505 milyar doların yalnızca %32'sini alabildi. Yardıma muhtaç kişilerin sayısı rekor seviyelere yaklaşırken, yıl sonuna kadar ajansın mandası altındaki kişi sayısı 131,2 milyona ulaşacak. UNHCR, finansman kesintilerinin şimdiden kayıt programlarında, çocuk korumada ve toplumsal cinsiyete dayalı şiddet mağdurlarına yönelik yardımlarda kısıtlamalara yol açtığını belirtiyor.
Özellikle Çad, Sudan ve Afganistan'da çok ağır sonuçların ortaya çıkması bekleniyor. Çad'da 319 bin kişi kayıt işlemlerinde gecikmelerle karşı karşıya kalırken, 200 bin kadın ve kız çocuğu barınma imkanlarından mahrum kalabilir. Sudan'da yaklaşık 140 bin mülteci kayıtsız kaldı. Afganistan'da ise yardımlar iki katından fazla azaltıldı.
UNHCR, kendi harcamalarını kışmaya yönelik ilave tedbirlerin finansman açığını kapatamayacağını vurguluyor. 2025 yılı itibarıyla kuruluş, 2024 yılına kıyasla personel sayısını %33 oranında azaltmış, 140 şehir ve bölgedeki ofislerini kapatmış ve 15 ülkedeki faaliyetlerini durdurmuştu.
UNHCR'nin esnek finansmana yalnızca genel bütçe için değil, mevcut ve yeni acil durumlar arasında fonların hızla yeniden dağıtılması için de ihtiyacı var. Programlar ihtiyaç duyulan finansmanın yalnızca küçük bir kısmını aldığında, ilk olarak doğrudan yardım kesiliyor: 2022 yılında ajans, ek 1 milyar dolar sağlanmazsa mültecilere yapılan nakdi yardımların yarı yarıya azalabileceği konusunda uyarılarda bulunmuş; o dönemde yardımlardan yararlanan kişilerin %43'ünün yaşadığı 12 ülkedeki programlar %30'dan daha az finanse edilmişti.
Kurum içi harcama kısıtlamaları yeni gelir kaynakları yaratmadığı, aksine ajansın operasyonel kapasitesini azalttığı için bu açığı kapatmıyor. Aralık 2025'te UNHCR, 2026 bütçesini zaten düşürmüş ve yaklaşık 5 bin istihdamı ortadan kaldırmayı planlamıştı; oysa yardım ihtiyacı artmaya devam ediyordu. Bu yapı içerisindeki tasarruflar, yardım sağlama kapasitesini kısıtlamakta ancak donör finansmanındaki eksikliği telafi etmemektedir.