Trump yönetimi ile Kremlin, Rusya’nın milyarlarca dolarlık egemen servet fonuna yönelik ABD yaptırımlarının olası kaldırılmasını görüşüyor; Rus devlet medyasının bir Kremlin danışmanına dayandırdığı bu gelişme, Ukrayna savaşını sonlandırma müzakerelerinde Moskova'ya verilecek yeni bir ABD tavizi niteliği taşıyor.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in dış politika danışmanı Yuri Ushakov, Rus devlet haber ajansı TASS'ın Çarşamba günü bildirdiğine göre, devlet ait Rus Doğrudan Yatırım Fonu üzerindeki yaptırımların kaldırılmasına yönelik ABD ile görüşmelerin "bir süredir devam ettiğini" söyledi.
Ushakov, "Sonucun ne olacağını bilmiyorum" diye ekledi.
Ushakov, fonun CEO'su ve başkanlık elçisi Kirill Dmitriev'in yaptırımların kaldırılması konusunda Amerikan yetkililerle aktif olarak görüştüğünü belirtti.
Biden yönetimi, Şubat 2022'de Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinin ardından bu yaptırımları uygulamaya koymuş ve fonu Putin ile yakın çevresi için "bilinen bir örtülü ödenek (slush fund)" olarak nitelendirmişti.
CNN, yorum almak için Beyaz Saray ve ABD Dışişleri Bakanlığı ile temasa geçti.
The New York Times, Salı günü ilk olarak Trump yönetiminin yaptırımları kaldırmayı değerlendirdiğini duyurmuştu.
Başkan Donald Trump, Washington'da her iki siyasi kanattan da eleştiri toplayan ve ABD ile Batılı müttefikleri arasında anlaşmazlık yaratan, Rusya'ya yönelik son yaptırım tavizlerini savundu.
Bu ayın başlarında Trump, Rus dizel yakıt ihracatının küresel enerji piyasalarına ulaşmasına izin veren bir anlaşma duyurmuş ve henüz kanunlaşmış olan Rus fosil yakıt satışlarıyla ilgili bir sonraki yaptırım paketini de askıya almıştı.
Önü kesilen bu yasa tasarısı, Kremlin'in savaş makinesini finanse etmede kritik öneme sahip olan ham petrol veya doğalgazın Rusya'dan ithal eden en büyük beş ülkeden ABD'ye getirilen mallara yüzde 100'e varan gümrük vergileri getirecekti.
ABD-Rusya dizel anlaşması, piyasa fiyatlarından dizel satışına izin vermek amacıyla yakıt ihracatı yaptırımlarının altı ay süreyle askıya alınmasını içeriyor, ancak uzmanlar bunun küresel dizel piyasaları üzerindeki etkisi konusunda şüpheler dile getiriyor.
Rusya, Ukrayna'nın petrol rafinerilerine düzenlediği drone saldırılarının ülke genelinde yaygın yakıt kıtlığına yol açmasının ardından Temmuz ayı başlarında dizel ihracatını yasaklamıştı.
Beyaz Saray, önümüzdeki hafta yapılacak kritik ara seçimler öncesinde ABD'deki petrol ve dizel fiyatları üzerindeki baskıyı hafifletmeye çalışıyor.
Trump ayrıca, Rusya'ya yönelik bazı yaptırımları askıya alma kararının Moskova'yı müzakere masasında tutmak amacıyla alındığını belirtti.
Trump, 18 Ekim'de Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda, "Rusya ile Ukrayna arasındaki savaşı barış yoluyla müzakere etme sürecindeyim ve aptalca bir şekilde Rusya'yı müzakere masasından uzaklaştıracak hiçbir şey yapmak istemiyorum" diye yazdı.
Küresel yakıt fiyatlarının yüksek olmasından Ukrayna'yı sorumlu tutan Trump, Rusya'nın Ukrayna'nın kasabalarını, şehirlerini ve enerji altyapısını vurmaya devam etmesine rağmen Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski'ye Rus rafinerilerine yönelik saldırıları durdurması için baskı yaptı.
Kiev ve Avrupa'da, Trump yönetiminin Putin'i bir barış anlaşmasını kabul etmeye ikna etmek amacıyla Moskova'ya daha fazla taviz vereceğine dair artan bir kaygı var.
Zelenski geçtiğimiz günlerde NBC’nin "Meet the Press" programına yaptığı açıklamada, bu muafiyetlerin, Moskova'nın savaş alanında başarısız olduğu bir dönemde Putin'in Ukrayna'ya karşı yürüttüğü savaşı güçlendirdiğini söyledi.
Kiev uzun süredir Rus enerji ihracatına yönelik daha sert yaptırımlar savunuyor.
Geçtiğimiz hafta Putin, St. Petersburg'da Rus liderle görüşen ABD özel temsilcisi Steve Witkoff'un talebi üzerine Kremlin'in Kasım ayı ortasından sonra üçlü Rusya-ABD-Ukrayna barış görüşmelerini yeniden başlatmaya hazır olacağını belirtmişti.