Suudi Arabistan Savunma Bakanı Halid bin Selman, 26 Ekim'de Tahran'a ulaştı. Bu ziyaret, İran ile Mekke Ortak Savunma Anlaşması'na taraf ülkeler arasındaki görüşmelerin bir parçasıdır. Bu ülkeler arasında Türkiye ve Pakistan da yer alıyor. Söz konusu gelişme oldukça önemlidir ve anlaşmanın işlevselliğini test etmektedir. Bir ölçüde NATO model alınarak oluşturulan bu savunma anlaşmasının nasıl işleyeceği konusunda ise soru işaretleri devam etmektedir. Husilerin Suudi Arabistan'a yönelik saldırıları, Türkiye ve Pakistan'ın Riyad'ın yardımına gelip gelmeyeceği konusunda tartışmaları beraberinde getirmişti.
Tahran'daki bu test, ülkelerin somut bir sonuç elde edip edemeyecekleri üzerinedir. Paktın üyelerine şüpheyle yaklaşanlar, üç ülkenin de anlaşmanın içini dolduracak adımlar atmadığını savunuyor. Pakistan Genelkurmay Başkanı Orgeneral Asım Münir ve Türk İstihbarat Başkanı İbrahim Kalın da İran'a gelen isimler arasında. Bunlar bölgedeki ağır toplardır ve Münir yakın zamanda da İran'ı ziyaret etmişti.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, 26 Ekim'de yaptığı açıklamada, İran'ın Suudi Arabistan, Pakistan ve Türkiye'den üst düzey askeri ve güvenlik yetkililerini ağırlamasının bölgesel diplomasiyi inşa etme yolunda kilit bir adım olduğunu belirtti. Bekayi, bunun Orta Doğu'da kalıcı istikrar ve güvenliğe yardımcı olabileceğini ekledi. Ayrıca bölgenin bu tür bir istikrara ancak birlikte çalışarak ulaşabileceğini savundu. Bu mesaj, temel olarak bölgenin daha fazla ABD bombardımanı olmaksızın kendi sorunlarını çözmesi gerektiği anlamına geliyor. İran bunu tercih ediyor. ABD ve İsrail'in bu sürece dahil olup olmayacağı ise belirsiz. Her iki ülke de İran ile savaşın devam edeceğini açıkça ifade ediyor.
Çoğu İsrailli, ABD-İsrail ilişkisini tek bir kişiden daha büyük görüyor. ABD Başkanı Donald Trump, İran ile savaşmaya devam edebilmesi için İsrail başbakanını iki kez destekledi ve esasen ABD'nin İran ile mücadele konusunda İsrail'de başka kimseyle çalışamayacağını savundu. Bu durum birçok İsrailli için şaşırtıcı, çünkü çoğu İsrailli ABD-İsrail ilişkisini tek bir kişiden daha büyük görüyor ve çoğu İsrailli İran ile yüzleşme gerekliliği konusunda hemfikir. İran rejimi de herkes gibi haberleri okuyabiliyor. Kudüs'ün İran rejiminin devrilmesi emrini verdiğine dair raporlardan haberdar. Ayrıca Kudüs'teki raporların, İsrail ordusunun seçimlerden hemen önce saldırı düzenleme konusunda isteksiz olduğunu belirttiğini de biliyor. Tahran'da üst düzey Türk, Pakistanlı ve Suudi heyetlerin bulunması, bu ülkelerin çoğunun savaşın birkaç gün daha ertelenebileceğini düşündüğünü gösteriyor.
Bu test, yeni Suudi Arabistan-Pakistan-Türkiye anlaşmasının savaş meydanında birlikte hareket eden tanklar ve savaş uçaklarından ziyade; ortak çıkarlar, diplomasi, pragmatik toplantılar ve bölgesel konularda fikir birliği oluşturmakla ilgili olduğunu gösterebilir. Birçok yorumcu, Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın NATO gibi olup olmayacağını sordu. Ancak NATO tarihsel olarak savaş yürütmekle ilgili olmamış; daha ziyade Batılı demokrasileri bir araya getirerek ordularının birlikte eğitim yapmasını, operasyonları ve kültürü paylaşmasını sağlamıştır. NATO, 1949'daki kuruluşundan bu yana geçen 77 yılda çok fazla savaşa girmemiştir. Bazılarının Mekke paktının hemen savaşa girmesi yönündeki talebi, paktı ve dahil olan ülkeleri büyük ölçüde yanlış anlamaktadır. Suudi Arabistan temkinli ve muhafazakar bir devlettir. Monarşiler temkinli ve muhafazakar olma eğilimindedir; aksi takdirde kendilerini riske atarlar. Buna karşılık Türkiye, 2016-2022 yılları arasında askeri açıdan daha aktifken, o zamandan beri daha temkinli bir hale gelmiştir. Pakistan ise Hindistan ve Afganistan ile son dönemdeki çatışmalarına rağmen, aynı zamanda temkinlidir.