Pakistan'ın küresel politikadaki rolünün doğası bir kez daha birçok tartışmanın konusu oldu. Birçok yetkili, yılın başında kısa süreli bir barış anlaşmasının düzenlenmesine yardımcı olarak, İran ile ABD arasında çatışmanın sona ermesi için mesajlar taşıyor. Bunlara ve geçmiş olaylara dayanarak, gözlemcilerin Pakistan devleti ve onun dünya düzenindeki konumu hakkında yaptığı bir dizi değerlendirme var.
Bir dizi görüş, Pakistan'ı ABD'nin bağımlı bir devleti, yani Amerika'nın emperyal çıkarlarına ve onun bölgedeki yakın müttefikleri olan Körfez monarşilerine hizmet eden bir devlet olarak görüyor. Bu görüş, küresel çapta, bölgede ve Pakistan'daki solun bazı kesimleri ve ülkenin 1950'ler ve 1960'lardaki küresel anti-komünist siyasetteki rolünü, Afganistan'da Sovyetlere karşı ABD ile olan ortaklığını, 2001 ile 2013 arasındaki "teröre karşı savaş" sırasındaki rolünü ve son aylarda Trump yönetimiyle bağların yakınlığını kanıt olarak sunan mevcut rejimin hoşnutsuz muhalifleri tarafından paylaşılıyor. İronik bir şekilde, muhafazakarlar ve İslamcılar da 1950'ler/1960'ları ve teröre karşı savaş sırasında ve özellikle de son birkaç yılda yaşanan ABD-Pakistan ilişkileri deneyimini, hem bölgedeki İslami hareketleri hem de ülke içindeki Müslüman siyasi kimliğini boyunduruk altına alma konusunda küresel laik çıkarların yanında yer alan ardışık rejimlerin kanıtı olarak gösteriyorlar.
Aynı zaman-mekan devamlılığında savunulan diğer görüş ise ülkeyi ideolojik olarak köktenci ve aynı zamanda Çin'in bir müşterisi ve ABD'nin öngörülemeyen bir müttefiki olarak görüyor; küresel hegemonyayı tek başına ya da Çinlilerle işbirliği içinde baltalayabilecek bir müttefik. Bu görüş, CPEC ve yakın askeri ilişkileri Çin kayırmacılığının bir örneği olarak, Afganistan'ın işgali sırasında Taliban'a verilen önceki desteği ikiyüzlülüğün bir örneği olarak ve Keşmir'e yaklaşımını, İran'a son zamanlarda verdiği diplomatik desteği ve vatandaşlarının daha geniş sosyokültürel ve düşünsel yaşamını (dini) köktenciliğin bir örneği olarak gösteren Amerikan ve Hint ana akımlarının çoğu tarafından paylaşılıyor.
Çoğu kapsamlı gözlemde olduğu gibi, çoğu kişi aksi takdirde açıkça çelişkili olan bu konumlarda bir miktar doğruluk tespit edebilir. Amerikan emperyalist çıkarlarına yakınlık, Pakistan'ın siyasi tarihindeki birçok pasajı karakterize etmiştir. Benzer şekilde Çin'le ilişkiler de 1970'lerden bu yana oldukça tutarlı kalıyor. Ancak Pakistan'ın küresel ve bölgesel davranışını açıklamak amacıyla bu gözlemler, oldukça geniş ve kesin olmayan "bağımlı devlet" veya "kökten dinci devlet" kategorilerine geri dönüyor. Gerçek şu ki, yukarıda sıralanan eylemler temelinde, devletin jeopolitik ve düşünsel konumu önemli ölçüde değişmiştir; bu da onu Japonya/Güney Kore veya Körfez monarşileri ile aynı türden bir ABD 'müşterisi' veya Kuzey Kore gibi bir Çin yandaşı olarak tespit etmeyi zorlaştırmaktadır. Gözlemcilerin devletin dünya düzenindeki konumu hakkında yaptığı bir dizi yargılama çağrısı var.
Ancak burada tutarlı olan şey, devletin küresel ilişkilerde sadece jeopolitik açıdan değil, aynı zamanda - ve daha temel olarak - uluslararası ekonomik süreçler açısından da oynadığı ikincil roldür. 'Ast'ın 'müşteri'den farkı nedir? Salt anlambilimin ötesinde temel bir fark, ikincil bir aktörün sınırlı bir failliğe sahip olabilmesi, ancak kendi çıkarlarını anlama ve geliştirme yeteneğini muhafaza etmesidir. Öte yandan bir müşteri, eninde sonunda