Öyle bir an gelir ki siyaset kamusal bir mesele olmaktan çıkıp son derece özel bir alan işgal etmeye başlar. Cep telefonunun ekranından geçiyor, yemek masasına geliyor, arkadaşlar arasındaki sohbetlerde boy gösteriyor, aile ilişkilerine karışıyor ve giderek romantik ilişkilere de giriyor. Sorun mutlaka iki kişinin farklı düşünmesi değildir. Siyasi farklılığın düşünce farklılığı olarak algılanmayı bırakıp, kişinin kimliğine yönelik bir tehdit olarak yaşanmaya başlamasıyla sorun başlıyor. İşte bu noktada kutuplaşma sadece toplumsal bir olgu olmaktan çıkıyor ve ilişkilerde önemli psikolojik etkiler yaratmaya başlıyor.
Çünkü birçok insan için siyaset sadece siyaset değildir. Dünyayı yorumlama biçimimizle, neyi doğru ya da yanlış, adil ya da adaletsiz, kabul edilebilir ya da dayanılmaz olarak anladığımızla bağlantılıdır. Siyasi konumlarımız sıklıkla ahlaki değerlerle, aile deneyimleriyle, sosyal aidiyetlerle, korkularla, kızgınlıklarla, umutlarla ve hatta kim olduğumuza dair kendimize anlattığımız hikayeyle iç içe geçer. Bu nedenle sevdiğimiz kişinin politik olarak tamamen farklı düşündüğünü keşfetmek, basit bir anlaşmazlıktan çok daha derin bir şeyi tetikleyebilir. Aramızda temelde uyumsuz bir şey olduğu hissini yaratabilir. Bunun psikolojik olarak nasıl gerçekleştiğini gözlemlemek ilginçtir. Bir kişi politik konumunu kimliğinin önemli bir parçası haline getirdiğinde, o konuma yönelik eleştiri, bireyin kendisine yönelik bir eleştiri olarak hissedilebilir. Artık "Fikrinize katılmıyorum" yerine "Sana katılmıyorum" ifadesini duyarsınız.
Ve beyin, farklılığı bir tehdit olarak yorumladığında, insan psikolojisindeki iyi bilinen mekanizmalar devreye girer: savunma, rasyonelleştirme, yansıtma, genelleme ve her şeyden önce zaten inandığımız şeyi doğrulama ihtiyacı. Konuşma, bir anlama fırsatı olmaktan çıkıp, kişinin kimliğini koruma mücadelesi işlevi görmeye başlar. Bu nedenle, kutuplaşmış ilişkilerde, görünüşte politik olan birçok tartışma, göründüğünden çok daha az politik olan çatışmaları gizler. Bir aday hakkındaki tartışma aslında tanınma konusunda bir anlaşmazlık içerebilir. Sosyal medyadaki bir paylaşım yüzünden çıkan kavga, saygı görmeme duygusuyla ilgili bir yarayı gizleyebilir.
Belirli bir konudaki anlaşmazlık, eski bir devalüasyon deneyimini yeniden harekete geçirebilir. Tartışmanın içeriği politiktir ancak altta yatan duygu korku, utanç, öfke, güçsüzlük, ait olma ihtiyacı veya onaylanma ihtiyacı olabilir. Çift daha sonra sadece fikirleri tartışmayı bırakır ve duygusal konumları tartışmaya başlar. İnsan anlaşılmak istiyor. Diğeri haklı olarak tanınmak istiyor. İnsan sanki kendi değerlerini savunuyormuş gibi hissediyor. Diğeri ise saldırıya uğradığını hissediyor. Her kişi kendini ne kadar tehdit altında hissederse, dinleme yeteneği de o kadar az olacaktır. Ve ne kadar az dinlersek, her iki kişi de diğerinin mantıksız olduğundan o kadar emin olur. Bu çok ters bir döngüdür: Dinleme eksikliği inancı arttırır; inanç katılığı artırır; katılık çatışmayı artırır; ve çatışma, diyalog olasılığının olmadığı inancını doğruluyor.
Psikoloji bu hareketi iyi biliyor. Duygusal olarak aktive olduğumuzda nüansları algılama yeteneğimiz azalır. Bunu doğrulayan bilgiler arıyoruz