Çinli araştırmacılar, Türkiye'nin Kızılcaören yatağının karmaşık jeolojik evrimini haritalandırarak ülkenin bilinen en önemli nadir toprak rezervine dair yeni bilgiler sunarken ticari potansiyeline ilişkin beklentileri de azalttı. Bulgular, nadir toprak elementlerinin karbonatit ile ilişkili oluşumlarda nasıl biriktiğine ışık tutsa da araştırmacılar, bu alanın yakın gelecekte mevcut üreticilere önemli bir küresel alternatif olarak ortaya çıkmasının pek mümkün olmadığı sonucuna vardı. Baş bilim adamı Profesör Yang Xiaoyong, maden yatağının cevherleşmesinin "küçük ölçekli" olduğunu ve "hala büyük ölçekli nadir toprak yataklarına ulaşmaktan uzak" olduğunu belirtti. Bulgular, kritik mineral kaynaklarını çeşitlendirmeye çalışan ulusların karşılaştıkları dik jeolojik ve ekonomik engellere işaret ediyor.
Çin Bilim ve Teknoloji Üniversitesi ve Hebei GEO Üniversitesi'nde profesör olan Yang, South China Morning Post'a verdiği röportajda, "Şu ana kadar Türkiye'de veya Orta Doğu'daki diğer ülkelerde önemli miktarda nadir toprak yataklarına sahip olduğuna dair bir kanıt yok" dedi. "Küresel olarak nadir toprak kaynakları esas olarak Çin, Grönland, Avustralya, Kanada ve Güneydoğu Asya'da yoğunlaşıyor" diye ekledi. 9 Ekim'de Acta Geologica Sinica'da çevrimiçi olarak yayınlanan hakemli çalışma, Çin Madencilik ve Teknoloji Üniversitesi'nden Ren Yisu'nun yanı sıra Çin Bilim ve Teknoloji Üniversitesi, Hebei Geo Üniversitesi, İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Shanxi Enerji Enstitüsü ve Xian Çin Jeolojik Araştırmalar Merkezi'nden araştırmacıların ortak yazarıdır.
Yatağın nasıl oluştuğunu yeniden yapılandırmak için ekip, tüm kaya jeokimyasını, mineralojik analizi, florit ve stronsiyum izotop verilerinin eser element ölçümlerini sentezledi ve bölgenin ilk magma yerleşiminden daha sonraki hidrotermal mineralizasyona kadar olan geçmişini izledi. Üç aşamalı bir süreç belirlediler: Birincisi, karbonatit magmasının çevredeki kayalara girerek mineralizasyon için başlangıç koşullarını yaratması; İkincisi, magma evrimi, metalleri taşıyan ve yoğunlaştıran nadir toprak elementleri, flor ve sülfat bakımından zenginleştirilmiş hidrotermal sıvılar üreterek sıvı faz ayrımını tetikledi. Son olarak meteorik yağmur suyu sisteme girerek ana kayaları değiştirdi ve florit, barit ve nadir toprak minerallerini çökeltti.
Ancak bir yatağın nasıl oluştuğunu çözmek, onun ekonomik olarak çıkarılabileceğini kanıtlamaktan temelde farklıydı. Gazetede yer alan daha önceki bir tahmin, Kızılcaören'in nadir toprak cevherinin ortalama yüzde 2,78 tenörle yaklaşık 4,67 milyon ton olduğunu gösteriyordu. Bu rakamın işlenmiş nadir toprak oksitlerden ziyade brüt cevher tonajını yansıtması çok önemli. Bu ölçek, dünyanın önde gelen mevduatlarıyla karşılaştırıldığında mütevazı görünüyor. Yang, Kızılcaoren'in Çin'in Sichuan eyaletindeki Maoniuping yatağıyla aynı geniş magmatik karbonatit sınıfına ait olmasına rağmen, İç Moğolistan'daki devasa Bayan Obo yatağından önemli ölçüde farklı olduğunu kaydetti. Yang, "Çalışmamız Kızılcaören'in Bayan Obo'dan farklı olduğunu ancak Maoniuping gibi tipik magmatik karbonatit yataklarıyla aynı kategoriye ait olduğunu gösteriyor" dedi. “Cevherleşme ölçeği çok küçük.”
Karşılaştırıldığında, dünyanın en büyük nadir toprak yatağı olan Bayan Obo, ortalama yüzde 6 nadir toprak oksit tenörlü 57,4 milyon tonun üzerinde nadir toprak içeren rezerve sahiptir. Maoniuping, dünyanın en büyük ikinci hafif nadir toprak yatağıdır. Farklı raporlama standartları doğrudan karşılaştırmayı engellese de,