KUZEY KORDOFAN: Sudan genelinde, 2023 yılında patlak veren iç savaştan bu yana ürünlerini hasat etmekte zorlanan çiftçiler, şimdi de ülkeyi yeniden kıtlığa sürükleyebilecek yeni bir düşmanla savaşıyor: Hava koşulları.
Afrika'nın bazı bölgelerini sel felaketleriyle tehdit eden El Niño iklim modeli, Sudan'a yüksek sıcaklıklar ve kuraklık getiriyor. Ülkede, özellikle kuşatma altındaki bölgelerde, üç yılı aşkın süredir devam eden çatışmalar sırasında halihazırda bazı kıtlık cepleri ortaya çıkmış durumda. Birleşmiş Milletler yetkilileri ve yardım uzmanlarının yanı sıra Reuters'a konuşan iki düzineden fazla çiftçiye göre, kurak koşullar, yağmur suyuyla yapılan tarımın Sudan'ın gıdasının büyük kısmını ürettiği güney bölgesindeki mahsullere ve hayvancılığa zarar veriyor. Büyük ölçekli bir çiftçi, bu yılki hasadının geçen yılınkinin dörtte biri olmasını bekliyor.
BM destekli küresel açlık gözlemevi IPC, 12 Ekim'de yayınladığı uyarıda, "Sudan'ın çatışmalardan etkilenen birçok bölgesinde kıtlık riski artıyor; El Niño kaynaklı kuraklığın etkisi zaten vahim olan koşulları daha da kötüleştiriyor" ifadelerine kullandı. Amerika Birleşik Devletleri Jeoloji Araştırmaları Kurumu (USGS) verilerine göre, en yoğun yağmur sezonu olan Temmuz - Eylül dönemindeki yağışlar, ülke genelinde son otuz yılı aşkın sürenin en düşük seviyesindeydi. Batıdaki Kuzey Darfur eyaletinde bu oran, Sudan ve Etiyopya'yı kasıp kavuran kıtlığın yaşandığı 1984 yılından bu yana görülen en düşük seviye oldu. Orta bölgedeki Kuzey Kordofan eyaletinde 1990'dan bu yana, güneydoğudaki Gedaref eyaletinde ise 1991'den bu yana en düşük yağış kaydedildi. Haziran ayında IPC, Sudan'da 5,1 milyon insanın şiddetli açlıkla karşı karşıya olduğunu açıklamıştı. IPC şu anda sayıları güncelliyor. Bazı bölgelerdeki çatışmaların azalmasının da yardımıyla, Kasım ve Aralık aylarında hasadın başlamasıyla bu rakamların düşmesi bekleniyordu. Ancak El Niño kaynaklı kuraklığın şimdi bu sayıları artırması bekleniyor. BM Dünya Gıda Programı'nın (WFP) Sudan program yöneticisi Samuel Clendon, Ekim ayında Reuters'a yaptığı açıklamada, bağışçılarla paylaşılan ancak geniş çapta duyurulmayan verilere dayanarak, 2026'nın sonuna kadar ek 350.000 kişinin, Ağustos 2027'ye kadar ise 1,2 milyon kişinin daha şiddetli açlık yaşayacağını öngördüklerini belirtti. WFP, en sert etkilenen bölgelerin Darfur ve Kordofan bölgesi olduğunu bildirdi.
'İNEKLER BİR DERİ BİR KEMİK KALDI'
Kuzey Kordofan eyaletinde Mariam Omar, hasat vadesi gelmiş olması gereken ancak bunun yerine kuru ve kumlu toprakta kavrulan ekinlerin arasından çıkan yabani otları temizliyor. Ümmü Ruwaba kasabası yakınlarındaki küçük çiftliğinde, "Bu yıl çok kötü" dedi. Ümmü Rawaba bölgesinde yaklaşık 420 hektar araziye sahip bir çiftçi olan Mohamed Abdelrahman, Reuters'a verdiği demeçte, savaş nedeniyle yerinden edilen birçok çiftçinin kuraklıktan etkilenen topraklara geri döndüğünü söyledi. Aynı zamanda küçük çiftçilere finansman sağlayan bir susam tüccarı olan Abdelrahman, bölgedeki arazinin yaklaşık yüzde 40'ının hiç hasat veremeyeceğini tahmin ediyor.
Kuzey Kordofan'ın başkenti El Obeid'in canlı hayvan pazarında, ineklerin kaburgaları tozlu derilerinin arasından dışarı fırlamış durumda. Tüccar Sirajaldeen Abdellateef, hızla değer kaybeden, enflasyonu körükleyen ve daha fazla sıkıntıya neden olan Sudan poundunu sayarken, "Normalde bu zamanlarda sığırlar şişman olur ve herkes kar eder. Ama şimdi bu sonbaharın kıtlığıyla birlikte sığırlar bir deri bir kemik kaldı" dedi.
WFP, gıdayı en çok ihtiyaç duyan 5 milyon kişiye ulaştırmaya odaklandı ancak hepsine ulaşamadığını belirtiyor. Ulaşabildiği kesimler içinse sınırlı kaynakları idareli kullanmak adına gıda rasyonlarını kesti. 17 Ekim itibarıyla WFP'nin Sudan operasyonunu finanse etmek için 276 milyon doları vardı; bu miktar geçen yılki bütçesinin yarısından da az. Kuraklığın neden olduğu açlıkla mücadele etmek için fazladan 134 milyon dolara ihtiyaç duyduğunu belirtiyor. Hem yardımların hem de...