TOKYO: Cuma günü (23 Ekim) açıklanan verilere göre, Japonya'da çekirdek tüketici enflasyonu Eylül ayında dokuz ay sonra ilk kez merkez bankasının yüzde 2'lik hedefini aştı. Bu durum, yakın vadede bir faiz artışı ihtimalini güçlendiren geniş tabanlı fiyat baskılarının bir işareti olarak değerlendiriliyor.
Rakamlar, Orta Doğu'daki çatışmaların uzamasıyla artan yakıt maliyetlerinin, zayıf yenin tetiklediği yüksek ithalat fiyatlarının ve güçlü yapay zeka talebinden kaynaklanan fiyat baskılarının, hükümetin yakıt sübvansiyonlarının etkisini nasıl zayıflattığını gözler önüne serdi.
Geçtiğimiz ay faiz oranlarını artıran Japonya Merkez Bankası'nın (BOJ), kaynakların Reuters'a verdiği bilgiye göre, önümüzdeki hafta yapılacak toplantıda mevcut politikayı koruması ancak enflasyon tahminlerini yukarı yönlü revize etmesi ve hâlâ düşük olan borçlanma maliyetlerini artırmaya devam etmeye hazır olduğunun sinyalini vermesi bekleniyor.
Sompo Institute Plus kıdemli ekonomisti Masato Koike, "Çekirdek enflasyonun, Orta Doğu çatışmasından kaynaklanan artan enerji maliyetleri ve bunun ardından gelecek ikinci tur etkiler nedeniyle hızlanması bekleniyor" dedi.
Koike, "Ancak fiyat artışları keskin bir şekilde hızlanmadığı için Ekim ayında art arda bir faiz artışına gidilmesine pek gerek yok" diyerek, BOJ'un bir sonraki faiz artışının Aralık ayında gerçekleşeceğini öngördü.
Verilere göre, taze gıda hariç ancak yakıt maliyetlerini içeren çekirdek tüketici fiyat endeksi (TÜFE), Eylül ayında bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 2,1 artarak piyasa beklentilerini karşıladı ve Ağustos ayındaki yüzde 1,7'lik artıştan hızlandı.
BOJ tarafından talep kaynaklı fiyat baskılarının daha iyi bir göstergesi olarak yakından izlenen, hem taze gıda hem de yakıt etkilerinden arındırılmış endeks ise Ağustos ayındaki yüzde 1,9'luk artışın ardından Eylül ayında yıllık bazda yüzde 2,4 yükseldi.
Veriler, enflasyonist baskının genişlediğinin bir işareti olarak, mal fiyatlarının Eylül ayında yıllık bazda yüzde 2,8 artarak Ağustos ayındaki yüzde 2,6'lık kazançtan hızlandığını gösterdi.
Hizmet enflasyonu da Eylül ayında bir önceki aya göre yüzde 1,2'den yüzde 1,5'e yükseldi; bu durum, şirketlerin sıkı iş gücü piyasasından kaynaklanan yüksek iş gücü maliyetlerini fiyatlara yansıttığını gösteriyor.
Veriler, BOJ'un 30 Ekim'de sona erecek iki günlük politika toplantısında açıklayacağı yeni üç aylık büyüme ve fiyat tahminlerini oluştururken inceleyeceği faktörler arasında yer alacak.
Reuters'a konuşan kaynaklar, BOJ'un geçici ve tek seferlik faktörlerden arındırılmış temel enflasyonun yüzde 2'ye ulaştığının muhtemel olduğuna dair sinyal verebileceğini ve enflasyonu hedef seviyesinde tutmaya odaklandığını vurgulayabileceğini belirtti.
Başkan Kazuo Ueda geçen hafta yaptığı açıklamada, BOJ'un enflasyonun hedefi aşmasına müsamaha göstermeyeceğini belirterek, geçen ay faiz oranlarını 31 yılın zirvesi olan yüzde 1,25'e yükselttikten sonra faiz artışlarına devam etme kararlılığını ortaya koydu.
Son anketler, geçmiş faiz artışlarının kredi talebini soğuttuğuna dair çok az işaret olduğunu, bunun da daha fazla faiz artışı için alan olduğunu ve BOJ'un kredi koşullarına ilişkin değerlendirmesine dikkat çektiğini gösterdi.
Reuters tarafından ankete katılan birçok analist, BOJ'un Aralık ayında politika faizini yüzde 1,50'ye yükseltmesini ve nihai faiz oranının yüzde 1,75 veya yüzde 2 civarında olacağını tahmin ediyor.
Capital Economics Asya-Pasifik Başkanı Marcel Thieliant, BOJ'un önümüzdeki hafta politikayı sabit tutacağını ancak enflasyona yönelik yukarı yönlü risklerle ilgili endişelerin devam ettiğinin sinyalini vereceğini öngörüyor.
Thieliant, "Şu ana kadar uygulanan sıkılaştırmanın ekonomiyi yavaşlattığına dair çok az kanıt olması nedeniyle, riskler politika faizinde daha yüksek bir zirveye doğru kayıyor" dedi.