Yazar: Prasad Ashok Thakur ve Labanya Prakash Jena. Çoğu ülke 2050 yılına kadar net-sıfır emisyona ulaşma taahhüdünde bulundu. Mevcut jeopolitik manzara göz önüne alındığında, yirmi altı yıl kalmışken bu hedefe ulaşmak oldukça zorlu bir görev olmaya devam ediyor. Gerçekte, insanlık önemli miktarda karbondioksit salmaya devam edecek. CO2'yi yakalama, depolama ve mümkünse kullanma teknolojisine duyulan ihtiyaç hiç bu kadar acil olmamıştı. Ancak, bu kombinasyonu geniş ölçekte başarmak nadir bir başarı olarak görülüyor. İşte tam bu noktada, karbon yakalama, kullanım ve depolama (CCUS) teknolojileri büyük bir rol oynayabilir. Bunlar, çelik, çimento ve enerji üretimi gibi endüstriler tarafından yayılan karbondioksiti (CO₂) yakalayan ve atmosfere karışmasını engelleyen bir dizi teknolojidir. Yakalanan CO₂ ya uygun jeolojik oluşumlarda yerin derinliklerinde depolanabilir ya da kimyasallar gibi ürünler yapmak için yeniden kullanılabilir. Bu teknolojiler, temiz enerjiye geçişle bile emisyonları azaltmanın zor olduğu endüstriler için özellikle önemlidir. Ancak, yaygın kullanımları yüksek maliyetler ve mevcut teknolojileri ölçeklendirme zorluğu nedeniyle kısıtlı kalmaya devam etmektedir.
Şu anki ihtiyaç, karbon yakalama, kullanım ve depolama (CCUS) için aşamalı ve güvenilir bir dağıtım planı başlatmak adına inovasyon, finans ve politika alanlarında kolaylaştırıcı unsurları devreye sokmaktır. Hindistan'ın 2026 Bütçesi, net-sıfır hedeflerine ulaşırken endüstriyel büyümeyi sürdürmek amacıyla önümüzdeki beş yıl içinde CCUS teknolojileri için 20 milyar rupi kaynak ayırdı. Ancak asıl soru, bu bütçenin CCUS benimsenmesini hızlandırmak için nasıl kullanılacağıdır.
1. Aşama: Araştırma ve testlere yatırım. Hindistan'ın açıklanan CCUS bütçesinin yaklaşık %20'si (4 milyar rupi), dönüştürücü inovasyon, araştırma ve çığır açan projelerin yanı sıra pilot doğrulama çalışmalarına yatırılabilir. Bütçenin bu kısmı, gelecekte maliyetli ve öngörülemez başarısızlıkları önlemek adına çeşitli çözümlerin potansiyelini değerlendirmek için kullanılmalıdır. Bunu başarmak için Hindistan, öncelikle sektörler arası yapay zeka ve makine öğrenimi (AI-ML) uygulamalarından yararlanmalı ve yeni sorbent (emici) malzemeleri sentezlemek ve taramak için araçlara öncelik vermelidir. Bu tür malzemelerin verimliliğini ve etkinliğini sağlamak, CCUS süreç maliyetlerine olan büyük katkıları göz önüne alındığında önemlidir. Bilim ve Teknoloji Bakanlığı (DST), Karbon Yakalama Dağıtım/Geliştirme maliyetlerini mevcut ton başına 10.000–20.000 rupi aralığından 2.000 rupinin altına düşürmeyi hedefliyor. Bu maliyetlerin düşürülmesi, CCUS'un sera gazı emisyonlarını azaltmakta zorlanan ve CCUS'a en çok ihtiyaç duyan endüstriler için cazip ve uygulanabilir hale gelmesini sağlayacaktır. Ayrıca, yıllık 30.000 ila 100.000 ton kapasiteli gösterim projeleri veya pilot tesisler, özellikle 'End-of-Pipe' (EOP) teknolojilerini hedefleyerek devreye alınmalıdır. Bu teknolojiler, kirleticileri oluştukları anda ayırır ve tüm üretim sürecinin aniden değiştirilmesini gerektirmez. İkinci olarak, Hindistan, ölçeklendirilmiş versiyonları (yılda en az 200.000 ton) test etmek ve doğrulamak için ön uç mühendislik tasarımı (FEED) çalışmaları yürütmelidir. Bu, Hindistan'ın değer zincirlerine göre kalibre edilmiş yakalama ve dönüştürme teknolojilerinin tekno-ticari fizibilitesini belirlemeye yardımcı olacaktır. Üçüncü olarak, Cauvery havzası ve Cambay bölgesindeki hassas konumları ve depolama potansiyelini belirlemek için ayrıntılı bir jeoteknik çalışma yapılmalıdır.