Beyrut, Lübnan – Lena Kouyoumjian, kocasının 2020'de COVID-19'dan ölmesinin ardından Beyrut'a arabayla 20 dakika uzaklıktaki Mazraat Yachouh köyündeki ebeveynlerinin evine geri döndü. Enerjik ve dışa dönük Lena için bu taşınma zordu ama o, otistik ve konuşamayan 20 yaşındaki kızı Vana'nın bakımı için yardıma ihtiyacı olduğunu kabul etti. Lena, kızının semptomlarını ilk kez iki yaşındayken fark etti. Vana hâlâ nasıl hissettiğini sözlü olarak ifade edemiyor ama annesi onu anlamak için elinden geleni yapıyor. Pek çok otistik birey ve genel olarak nöro-farklı insanlar gibi Vana'nın da kendini iyi hissetmek için yapılandırılmış bir rutinin yanı sıra destekleyici ve istikrarlı bir ortama ihtiyacı var. Lübnan, Ekim 2023'ten bu yana, ülke genelindeki bombalamalar ve ekonomik krizin tüm Lübnanlıları, özellikle de nöro-farklı insanları etkilemeye devam ettiği bir savaşla boğuşuyor.
Mart ayında İsrail, engelli çocukların eğitmeni olarak Güney Lübnan'a yönelik saldırılarını artırdığında Lena, bunun otistik kızını etkileyebileceğini anladı. Lena, Al Jazeera'ye "Rutindeki herhangi bir ani değişiklik, yüksek ses, korku veya belirsizlik kaygılarını artırabilir ve kendilerini güvensiz hissetmelerine neden olabilir" dedi. "Bunu kızımda da görebiliyorum. Durum zorlaştıkça, çevresinde olup bitenlere karşı daha kaygılı ve duyarlı olmaya başladı." Otizm ve dikkat eksikliği/hiperaktivite bozukluğunun (DEHB) belirtileri kişiye ve duruma göre değişir, ancak sıklıkla duyusal sorunları ve duygusal düzensizliği içerir. DEHB ve otizm sıklıkla birlikte ortaya çıkar ve her iki durumun da özelliklerinin görülebildiği AuDHD'yi oluşturur. Bu nörogelişimsel koşullara sahip insanlar, Lübnan da dahil olmak üzere, onları tam olarak anlamayan toplumlar tarafından sıklıkla damgalanıyor.
İsrail'in Lübnan'daki savaşının ve kitlesel yerinden edilmenin neden olduğu baskılar birçokları için psikolojik sorunlara yol açsa da, nörodivergent insanlar tutarlı destek ve rutin ihtiyaçları nedeniyle daha savunmasızdır. Lena, "Otistik bir çocuğun ebeveyni olmak her ebeveynin üstesinden gelebileceği bir şey değil. Çocuğuma ayırmam gereken zaman ve enerji miktarına karar vermek sıklıkla karşılaştığım zorluklardan biri" dedi. Lübnan Otizm Farkındalık Derneği (AAA) hem anneye hem de çocuğa destek sağladı. Vana, son altı yıldır Beyrut dışındaki Antelias merkezli kar amacı gütmeyen bir kuruluş olan ve otistik gençler için alternatif bir okul olarak hizmet veren AAA'daki derslere katılıyor. Ancak savaş sırasında Lübnan'da artan maliyetler, Vana'nın derslere düzenli olarak katılmasını engelledi. Lena, "Özellikle artan mali zorluklar nedeniyle merkezine ulaşım bile çok zorlaştı. Bazen gitmesi imkansız hale geldi, bu yüzden evde kalmak zorunda kaldı" dedi.
AAA'yı 2015 yılında otistik çocukların diğer ebeveynleriyle birlikte kuran Ghada Hayek Makhoul, grubun Lübnan'daki durumla ilgili farkındalığı artırmak için sürekli çaba sarf ettiğini söyledi. Ghada, Al Jazeera'ye "Birçok insan otizmin gerçekte ne olduğunu bilmiyor. Spektrumu, hafiften orta dereceye ve şiddetliye nasıl değişebileceğini bilmiyorlar" dedi. Ghada'nın oğlu Anthony, 27 yaşında, sakin, otistik, konuşamayan ve büyük ölçüde yardımcılara güvenen bir adam. Annesi, konuşamasa da sıkıntılı olduğu zaman bunun belli olduğunu, duyusal rahatsızlık nedeniyle ağrı duyduğunda ellerini kulaklarına götürdüğünü söyledi. Otizmli insanlar, nörotipik insanlara göre seslere karşı daha duyarlı olabilirler. Savaş sırasında Lübnan'daki insanlar çok çeşitli çevresel etkilere maruz kaldılar.