Lübnan Devlet Başkanı Joseph Aoun Pazartesi günü yaptığı açıklamada, Hizbullah bağlantılı 500 kilogramdan fazla patlayıcının ele geçirilmesinin ardından, devlet kontrolü dışındaki silahlar ve silahlı gösterilere karşı "daha sıkı uygulama" çağrısında bulunarak, "ülkenin istikrarını tehlikeye atanlara" karşı "hiçbir hoşgörü gösterilmemesi" gerektiğini vurguladı. Bununla birlikte açıklamaları iki temel soruyu beraberinde getiriyor: Daha sert bir eylem talep etmek için neden bu zamana kadar bekledi ve Aoun hükümetinin kendi kararlarını uygulama konusunda istekli olduğunu henüz kanıtlayamamışken, uluslararası toplum ve Lübnan halkı Beyrut'un Hizbullah'ı dizginleyeceğine nasıl güvenebilir?
Lübnan kabinesinin orduya tüm silahları devlet kontrolü altına alma planını uygulama görevini vermesinin üzerinden bir yıldan fazla, Beyrut'un Hizbullah'ın askeri faaliyetlerini yasaklamasının üzerinden ise yedi aydan fazla süre geçti. Buna rağmen Hizbullah İsrail'e ateş etmeye, güney Lübnan'da silah kaçakçılığı yapmaya, silahlı gösteriler düzenlemeye ve ülkenin güvenliğini tehdit etmeye devam ediyor. Örgütün meskûn sivil bölgelerdeki askeri operasyonları aynı zamanda Lübnanlı sivillerin hayatına mal oldu.
Mart ayından bu yana Lübnan'da 4.000'den fazla kişi öldü Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiserliği Ofisi Ağustos ayında, çatışmanın Mart ayında tırmanmasından bu yana Lübnan'da 4.300'den fazla kişinin hayatını kaybettiğini bildirdi. Eğer Hizbullah, İran'ın Yüksek Lideri Ayetullah Ali Hamaney'in suikastına misilleme olarak İsrail'e saldırmasaydı ve 2024 ateşkes anlaşması ile BM Güvenlik Konseyi'nin 2006 tarihli 1701 sayılı Kararı kapsamındaki yükümlülüklerine uysaydı, binlerce insan hayatta kalabilirdi. Hizbullah'ın bu direnişinin sonuçları bu kadar açıkken, Aoun neden daha erken daha sert bir uygulama çağrısında bulunmadı?
Aoun'un açıklamaları, Beyrut'a nakledilmekte olan 500 kg patlayıcının son dönemde ele geçirilmesiyle ilgili artan endişelerin ortasında geldi. Lübnan'daki bazı çevreler, sevkiyatın, eski başbakan Refik Hariri'nin Beyrut'ta devasa bir kamyon bombasıyla 21 kişiyle birlikte öldürüldüğü 2005 yılındaki suikastı hatırlatan bir iç saldırı amacıyla yapılmış olabileceğinden korkuyor. Patlamada 200'den fazla kişi yaralanmıştı.
Hizbullah patlayıcıların kendisine ait olduğunu kabul etti, ancak iç savaş tehditlerinin ardı arkası kesilmemesine rağmen bunların Lübnan içindeki hedeflere yönelik olduğu iddialarını reddederek, söz konusu malzemelerin İsrail güçlerine karşı kullanılmak üzere tasarlandığını savundu. Grup ayrıca sevkiyatla bağlantılı olarak tutuklanan iki kişinin serbest bırakılmasını ve ele geçirilen patlayıcıların iade edilmesini talep etti.
Asıl soru, Lübnan'ın ulusal öfke yatışmadan önce patlayıcı operasyonunu soruşturup soruşturamayacağı değil, kurumlarının sorumlulardan hesap sorup sormayacağıdır. Nisan ayında, Hizbullah'ın askeri faaliyetlerinin yasaklanmasından bir ay sonra, The Jerusalem Post silah kaçakçılığıyla suçlanan kişilerin kefaletle serbest bırakıldığını bildirmişti. Silah kaçakçılığı şüphesiyle tutuklanan iki Hizbullah üyesinin, kefalet bedeli 100 milyon Lübnan lirası (yaklaşık 1.120 dolar) olarak belirlendikten sonra serbest bırakıldığı, bazılarının ise gözaltında sadece birkaç gün kaldıktan sonra 20 ila 21 dolar gibi düşük kefaletlerle salıverildiği bildirildi.
Lübnan'ın aşırı kalabalık adalet sistemi, Hizbullah'ın askeri faaliyetlerine yönelik yasağın uygulanmasının önündeki bir diğer engeli oluşturuyor. Cezaları hafifleten ve mahkumların erken tahliyesini sağlayan son af kanunu, ülkenin cezaevlerindeki baskıyı gözler önüne serdi. Ancak devletin, Hizbullah unsurlarını sistematik olarak tutuklamaya başlaması durumunda çok sayıda kişiyi nerede ve nasıl gözaltına alacağını belirten kamuya açık bir plan henüz ortaya çıkmadı.