Yıllar önce Veliaht Prens Muhammed bin Selman'ın, Suudi Arabistan'ın stratejik avantajlarını bölgesel ve uluslararası nüfuz kaynaklarına dönüştürerek Ortadoğu'nun güç dengesini yeniden şekillendirdiğini savunmuştum. Mevcut çatışma, bu argümanın çarpıcı bir örneğini sunuyor; ekonomik dayanıklılığa, askeri hazırlığa, kritik altyapıya ve diplomatik ortaklıklara yıllarca yapılan yatırımın, Krallığın bölgesel krizlere birden fazla cephede yanıt verme yeteneğini nasıl güçlendirdiğini ortaya koyuyor. İranlı yetkililer yıllardır İran ile Batı arasındaki herhangi bir büyük askeri çatışmanın küresel petrol arzını sekteye uğratabileceği konusunda uyarıyordu. Reuters'e göre İran askeri komutanlığı sözcüsü Ebrahim Zolfaqari, Mart 2026'da petrol fiyatlarının varil başına 200 dolara ulaşabileceği uyarısında bulundu.
Bu tür uyarılar pek yeni değil. Aralık 2011'de İran Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Ramin Mehmanparast, Batı'nın İran petrol ihracatına getirdiği kısıtlamaların fiyatları varil başına 250 doların üzerine çıkarabileceği konusunda uyardı. Koşullar farklı olsa da temel mesaj tutarlıydı: Batı baskısına maruz kalırsa Tahran dünyanın geri kalanına önemli ekonomik maliyetler getirebilir. Ancak Tahran önemli bir bölgesel aktörü hafife almış görünüyor: Suudi Arabistan. Gelişmiş altyapıya, lojistik esnekliğe, askeri yeteneklere ve uzun vadeli stratejik planlamaya yıllarca yapılan yatırımlar sayesinde Krallık, bölgesel aksaklıklara dayanma yeteneğini güçlendirdi. Daha da önemlisi, bölgesel çatışmalar geleneksel nakliye rotalarını tehdit ederken bile petrol ihracatını sürdürme kapasitesini de geliştirmiştir.
Riskler oldukça büyük. ABD Enerji Bilgi İdaresi'ne göre, 2025'in ilk yarısında Hürmüz Boğazı'ndan günde yaklaşık 20,9 milyon varil petrol ve petrol ürünü geçti ve bu, küresel petrol sıvısı tüketiminin yaklaşık beşte birine karşılık geldi. Ancak Hürmüz Boğazı'nın savunmasızlığı hikayenin yalnızca bir kısmını anlatıyor. Suudi Arabistan onlarca yıldır bu stratejik geçiş noktasına olan bağımlılığını azaltmak için tasarlanmış altyapıya yatırım yapıyor. Krallığın doğudaki petrol üreten bölgelerini Kızıldeniz'e bağlayan Doğu-Batı Boru Hattı, Hürmüz Boğazı'nı atlayan alternatif bir ihracat rotası sağlıyor. Bu uzun vadeli yatırımın faydaları mevcut çatışma sırasında giderek daha belirgin hale geldi.
TankerTrackers'a göre Suudi ham ihracatı, Ekim ayının ilk 15 gününde günde ortalama 8,165 milyon varil iken, savaştan önceki Şubat ayındaki günlük 7,271 milyon varil seviyesindeydi. Her ne kadar bu ön rakamlar farklı raporlama dönemlerini kapsasa da, devam eden bölgesel istikrarsızlığa rağmen Suudi ihracat hacimlerinde önemli bir toparlanma olduğunu gösteriyor. Aynı derecede önemli olan, Krallığın hasarlı altyapıyı onarma yeteneğidir. Reuters Ekim ayında, Suudi Aramco'nun büyük bir boru hattı tesisine yapılan drone saldırısının ardından birkaç gün içinde pompalamaya yeniden başladığını bildirdi. Bu hızlı toparlanma, acil durum müdahale ekiplerine, onarım yeteneklerine ve operasyonel hazırlığa yıllardır yapılan yatırımın bir yansımasıdır.
Ve Riyad şimdiden ileriye bakıyor. Enerji Bakanı Prens Abdulaziz bin Salman, 12 Ekim'de boru hatları aracılığıyla ham petrol ihracat kapasitesini önümüzdeki iki ila üç yıl içinde günde 10 milyon varile kadar artırma planlarını açıkladı. Planlar arasında yerli gaz boru hattının geçici olarak yeniden kullanılması ve potansiyel olarak yedi ila sekiz hafta içinde günde 1,2 milyon varil kapasite eklenmesi yer alıyor. Ancak Suudi Ara