WASHINGTON: İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun bu hafta New York’taki görünümünün en çarpıcı yönü, yalnızca Birleşmiş Milletler binasının dışındaki yüzlerce protestocu veya konuşmaya başladığında salonu terk eden diplomatlar değil; dışarıda duran insanlardı.
Bu kalabalığın içinde Filistinliler ve diğer Müslümanların yanı sıra Yahudiler, Hıristiyanlar, seküler Amerikalılar, profesörler, sanatçılar ve Gazze’deki yıkım karşısında artık sessiz kalamayacaklarını söyleyen genç aktivistler de yer alıyordu.
Amerika’da temel bir şey değişiyor gibi görünmektedir. Daha genç Amerikalılar, İsrail ve Filistinlileri ebeveynlerinden ve büyükanne-büyükbabalarından giderek farklı bir şekilde değerlendirmektedir.
Pew Araştırma Merkezi tarafından mayıs ayında yapılan bir anket, 18 ila 29 yaş arasındaki Amerikalıların yalnızca yüzde 18’inin İsrail hükümetine olumlu baktığını ortaya koydu; bu oran 65 yaş ve üzerindekilerde yüzde 47 idi. Buna karşılık, en genç Amerikalıların yüzde 58’i Filistinlilere olumlu bakarken, 65 yaş ve üstündekilerde bu oran yüzde 47 olarak gerçekleşti.
Gazze’den gelen yıkıcı görüntüler gençlerin İsrail’e bakış açısını yeniden şekillendiriyor
Bununla birlikte, genç yetişkinlerin yalnızca yüzde 13’ü Hamas’a olumlu bakmaktadır. Bu ayrım önem taşımaktadır çünkü anketler, genç Amerikalıların Filistinliler ile Hamas’ı giderek daha fazla birbirinden ayırdığını, aynı zamanda İsrail hükümetine karşı daha eleştirel hale geldiğini göstermektedir.
Maryland Üniversitesi’nden siyaset bilimci Shibley Telhami, genç Amerikalıların karşı karşıya kaldığı görüntülerin, önceki kuşakları şekillendirenlerden çok farklı olduğuna dikkat çekmektedir.
Yaşlı Amerikalılar, Holokost sonrasında İsrail’in kuruluşunun ve erken dönem savaşlarının anılarıyla yetişmiştir. Genç Amerikalılar ise telefonlarından Gazze’yi izleyerek büyüdü — ölen çocuklar, yerinden edilmiş aileler ve yıkılmış mahalleler. Birçoğu için Gazze, biçimlendirici bir siyasi deneyim haline gelmiştir.
Bu değişim Amerikan Yahudileri arasında da görülmektedir. Pew, 2026 yılında Yahudi Amerikalıların yüzde 83’ünün İsrail halkına olumlu baktığını, yüzde 47’sinin ise İsrail hükümetine olumlu baktığını ifade ettiğini tespit etmiştir.
İsrail, hükümeti ve Amerikan Yahudi kimliği arasındaki ilişki daha açık bir şekilde tartışılmaktadır.
Bu tartışma New York sokaklarında da açıkça görülüyordu. İran ve Yahudi kökenli bir profesör olan Manijeh Moradian gazetecilere, Gazze’deki yıkımın “bizim adımıza, bizim vergi dolarlarımızla” gerçekleştirildiğini ve insanların ses çıkarma sorumluluğu olduğunu söyledi.
Yahudi kuruluşlar da BM yakınlarında gösteriler düzenledi. T’ruah, J Street, New Israel Fund, New York Jewish Agenda ve Partners for Progressive Israel gibi gruplar Netanyahu hükümetini eleştirdi. Jewish Voice for Peace tarafından organize edilen bir başka protestoda ise polis 100’den fazla kişiyi tutukladı.
Bazı protestocular liberal Siyonizm ile özdeşleşirken, diğerleri Siyonizm’i tamamen reddetmektedir. Ancak hepsi Netanyahu hükümetine ve Gazze’deki çatışmaya karşı ortak bir muhalefeti paylaşmaktadır.
BM içinde ise Netanyahu konuşmaya başladığında onlarca heyet salonu terk etti.
Başbakan, İsrail’in askeri kampanyasını savundu, soykırım iddialarını reddetti ve eleştirmenlerini ikiyüzlülükle suçladı. Ayrıca dikkatini, kendisini antisemitizm ve yalan yaymakla suçladığı New York Belediye Başkanı Zohran Mamdani’ye çevirdi.
Mamdani konuşmanın ardından yanıt vererek Netanyahu’yu “Filistinlilere yönelik soykırımını aklamaya yönelik temelsiz yalanları” tekrarlamakla suçladı. Mamdani, Netanyahu’nun savaş suçları ve insanlığa karşı suçlar işlediği iddiasıyla Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin tutuklama emrinin konusu olmaya devam ettiğini sözlerine ekledi.
Netanyahu’nun konuşmasından kısa bir süre önce Mamdani, Gr...