Parlamentonun ortak oturumu şu anda Hayber Pahtunhva'da (KP) vali yönetimi ve olağanüstü hal ilan edilmesine ilişkin iki karar tasarısını görüşmektedir.
Millet Meclisi ve Senatonun ortak oturumu, her iki parlamento kanadının ayrı oturumlarda KP'de olağanüstü hal ilanını onaylayan kararları kabul etmesinden bir gün sonra gerçekleşmektedir.
232. Maddeye göre, “başkanın kendi başına hareket etmesi halinde, Olağanüstü Hal Bildirgesi”, her bir Meclis tarafından 10 gün içinde onaylanmak üzere Parlamentonun her iki kanadının önüne sunulur.
Bu arada, 234. Madde uyarınca çıkarılan bir vali yönetimi bildirgesi, ortak oturumun uzatılmasını onaylamaması durumunda “ortak bir oturumun önüne sunulacak ve iki ayın sonunda yürürlükten kalkacaktır”. Ancak, bu tür bir tedbir altı aydan uzun süre yürürlükte kalamayacaktır.
Merkezi hükümet, 11 Ekim'de KP'de vali yönetimi ve olağanüstü hal ilan etmiş; gerekçe olarak da eyalet yönetiminin terörizmle mücadeleden “kasıtlı olarak uzak durmasını” göstermişti. Bu hamle, PTI'nın (Pakistan Adalet Hareketi) tutuklu kurucusu İmran Han'ın serbest bırakılmasını talep etmek üzere İslamabad'a uzun bir yürüyüş duyurmasının ardından Merkez ile PTI arasında haftalar süren siyasi gerilimlerin ardından gelmişti.
Perşembe günkü ortak oturum sırasında muhalefet üyeleri, “olağanüstü hâle hayır (emergency na manzoor)” gibi sloganlar yazılı dövizlerle salona geldi.
Toplantının başında Parlamenter İşler Bakanı Tarık Fazal Çaudhri, bazı alt kuralları askıya alarak kararları sunabilmek amacıyla 1973 tarihli Parlamento (Ortak Oturum) İçtüzüğü'nün 232. Kuralı kapsamında bir önerge sundu.
Yüksek sesli red oylarının yankılandığı ve muhalefet üyelerinin “olağanüstü hâle hayır” sloganları attığı sırada, Meclis Başkanı Ayaz Sadık, üyelerden ayağa kalkmalarını isteyerek önergeyi yeniden oylamaya sundu ve önerge 214'e karşı 56 oyla kabul edildi.
Ardından Çaudhri, ortak oturuma iki karar tasarısı sundu; bunlardan biri 232. Madde uyarınca Olağanüstü Hal Bildirgesi, diğeri ise 234. Madde uyarınca vali yönetimi bildirgesiydi.
Hukuk Bakanı Azam Nezif Tarar daha sonra iki karar tasarısı üzerindeki görüşmeleri başlattı.
Olağanüstü hal ilanına ilişkin bir kararın da ortak oturum tarafından kabul edilmesi gerektiğini belirten Tarar, olağanüstü hal ve vali yönetimi süresince işlerin yürütülmesi için KP'de özel bir mekanizma oluşturulduğunu söyledi.
İktidar kanadı üyelerinin muhalefet tarafından yöneltilecek her türlü soruyu yanıtlamaya hazır olduğunu ifade etti.
Hukuk bakanı, şu anda işlevsiz durumdaki KP'deki PTI liderliğindeki hükümete terörizmle mücadele etmesi yönünde defalarca tavsiyede bulunulduğunu vurguladı. PTI liderlerinin terör saldırılarında hayatını kaybeden şehitlerin hiçbir cenazesine katılmamasını yeniden üzüntüyle dile getirdi.
Tarar, vali yönetiminin, herhangi bir eyalet hükümetinin Anayasa'ya aykırı olarak yönetilmesi durumunda bu adıma izin veren 234. Madde uyarınca dayatıldığını vurgulayarak sözlerini sürdürdü.
Olağanüstü hal kararının onaylanmasına yönelik anayasal süreci açıklayan Tarar, ortak oturumun toplam çoğunlukla yani yüzde 51 ile bunu reddedebileceğini söyledi. Benzer şekilde, vali yönetimi kararının da onaylanması için toplam çoğunlukta oya ihtiyaç duyulduğunu belirtti.
Oturumun başında Parlamento, Peşaver'de bir çatının çökmesi sonucu -çoğunluğu çocuk- hayatını kaybedenler için dua etti.
Parlamentoda konuşan Meclis Muhalefet Lideri Mahmud Han Açakzai, ülkeyi yönetenlerin “hatalı kararlarını” mevcut durumdan sorumlu tuttu.
Rolü artık işlevsiz hale gelen ve önleyici gözaltında olduğu bildirilen KP Başbakanı Süheyl Afridi'nin nerede olduğunu sorguladı.