Ulusal Tüketici Komisyonu, Maharashtra Konut ve Alan Geliştirme Otoritesi'ne (MHADA), inşaat maliyetleri üzerine çıkan bir arazi kiralama anlaşmazlığından 24 yıldan uzun bir süre sonra, Mumbai'deki bir konut kooperatifine 1,22 crore rupi iade etmesi talimatını verdi. Komisyon ayrıca, otoritenin bu vakada kararlaştırılan mali şartları tek taraflı olarak revize edemeyeceğine hükmederek, büyük kısmı faizden oluşan 4,68 crore rupilik talebi de reddetti.
Ulusal Tüketici Uyuşmazlıkları Çözüm Komisyonu'nun başkanı Dr. Inder Jit Singh ile üye Shashi Nandkeolyar, Meera Kooperatif Konut Topluluğu'nun MHADA ile Mumbai Konut ve Alan Geliştirme Kurulu'na karşı açtığı şikâyeti dinliyordu. Anlaşmazlık, Mumbai'nin Oshiwara bölgesindeki, kooperatifin bir belediye pazarı inşa edip bunu Brihanmumbai Belediye Şirketi'ne (BMC) hiçbir ücret talep etmeden devretmesi gereken bir arsa ile ilgiliydi.
Komisyon 8 Ekim'de yetkililerin kira düzenlemesi kesinleştikten sonra konut kooperatifindeki inşaat maliyetini revize etme ve bu temelinde ek finansal yükümlülük dayatma kararından bahisle, "Onların bu tutumu bariz bir hizmet kusuru ve haksız ticari uygulama teşkil etmektedir" dedi.
Konut kooperatifi, üyelerine ev inşa etmek amacıyla Mayıs 2000'de arsa talebinde bulunmuştu. Anlaşmazlık, belediye pazarının inşaat maliyetinin arsa için ödenecek primden mahsup edilip edilmeyeceği konusunda çıktı.
Anlaşmazlık nasıl başladı?
Yetkililerin 11 Eylül 2000'de Maharashtra hükümetine sunduğu raporda, pazar için metrekare başına 3.226 rupi arsa primi ve metrekare başına 15.488 rupi inşaat maliyeti tavsiye edilmişti. Tahsis şartları daha sonra değiştirildi. 20 Haziran 2002 tarihli bir mektup, arsa primini metrekare başına 7.350 rupi olarak belirledi. 28 Haziran'da yayınlanan bir başka mektup ise geçici inşaat maliyetini metrekare başına 13.000 rupi olarak hesapladı ve ödenecek net prim hesaplanırken bunu dikkate aldı. Kira sözleşmesi 30 yıllığına 29 Haziran 2002'de imzalandı. Kooperatif, finansal düzenlemenin karara bağlandığını ve sonradan tek taraflı olarak değiştirilemeyeceğini savundu.
Yetkililer 1 Ekim 2002'de inşaat maliyetlerinin arsa priminden mahsup edilmesi yönündeki teklifi reddetti ve ek bir tutar talep etti. 15 Mart 2004'te inşaat oranını metrekare başına 8.608 rupi olarak revize ettiler ve 1.09.50.015 rupi talep ettiler. Kooperatif 6 Ağustos 2004'te duruma itiraz etti ve tamamlanan belediye pazarını 13 Mayıs 2005'te BMC'ye teslim etti.
Ocak 2016'da yetkililer, faiz ve diğer masraflar dahil olmak üzere 5.21.98.591 rupi talep etti. Kooperatif, 1.09.50.015 rupiyi 11 Şubat 2016'da şerh koyarak (itiraz ederek) ödedi. 29 Mart 2017'de yetkililer ek olarak 4.68.17.134 rupi daha talep etti.
Komisyon talebi neden reddetti?
Yetkililer, metrekare başına 13.000 rupi olan inşaat oranının geçici olduğunu ve kira sözleşmesinde bunun açıkça belirtilmediğini savundu. Ayrıca, sonraki bir politika kararının revize edilen hesaplamayı haklı çıkardığını ve kooperatifin yaptığı ödemenin talebin kabul edildiğini gösterdiğini öne sürdüler.
Komisyon, kira sözleşmesini ve tahsis yazışmalarını inceledikten sonra bu argümanları reddetti. Anlaşmanın yetkililere oranları tek taraflı olarak revize etme veya tartışmalı ek yükümlülüğü dayatma yetkisi vermediğini tespit etti. Ayrıca, sonradan alınan politika kararının bu nihai anlaşmanın finansal şartlarını geriye dönük olarak değiştiremeyeceğine hükmetti. Komisyon itirazı reddetti.