Her gün temel olayları, kavramları, terimleri, alıntıları veya fenomenleri inceleyin ve bilginizi tazeleyin. İşte genetiği değiştirilmiş pamuk üzerine bugünkü UPSC Güncel Olaylar bilgi köşeniz.
Bilgi Köşesi: Genetiği Değiştirilmiş Pamuk
Konu: Tarım, Bilim ve Teknoloji (Biyoteknoloji)
Neden gündemde? Hindistan'da pamuk ekilen toplam alanın dörtte birinden fazlası, glifosat herbisitine direnç de dahil olmak üzere onaylanmamış genetiği değiştirilmiş (GDO) özellikleri içeren "yasadışı" melezlerden oluşuyor.
Önemli çıkarımlar:
1. Hindistan Tohum Sanayisi Federasyonu (FSII) ve Hindistan Ulusal Tohum Derneği (NSAI) tarafından; Maharashtra, Telangana, Andra Pradeş (AP) ve Racastan'ın 16 bölgesindeki 984 çiftçinin tarlalarından toplanan 227 coğrafi etiketli tohum/yaprak örneğine dayanan saha tabanlı bir araştırma görevlendirildi.
2. 16 "sıcak nokta" bölgesi, glifosat satış trendleri, çiftçi etkileşimleri ve tohum piyasası istihbaratı dahil olmak üzere ikincil veri kaynaklarının bir kombinasyonu kullanılarak belirlendi.
3. Gen tanımlaması için numunelerin test edilmesi, daldırma çubuğu / yanal akış tahlilleri ve ELISA (enzim bağlantılı immünorbent tahlili) kullanılarak gerçekleştirildi.
Araştırmanın temel bulguları nelerdir?
4. Araştırmaya göre, Hintli çiftçiler tarafından 2025-26 döneminde pamuk ekilen 114,8 lakh hektarlık (lh) alanın tahmini olarak 26,2-29 lh'si, yani %24-30'u, yetkisiz herbisit toleranslı (HT) veya Bacillus thuringiensis (Bt) genleri içeren melezlerden oluşuyordu.
5. Hindistan halihazırda çiftçilerin, bir toprak bakterisi olan Bt'den izole edilen ve belirli kurtçuk böcek zararlılarına karşı toksik olan proteinleri kodlayan yalnızca iki gen ( cry1Ac ve cry2Ab) içeren GDO'lu pamuk melezlerini/çeşitlerini yetiştirmesine izin vermektedir.
6. Ancak FSII-NSAI araştırması, çiftçilerin ayrıca cp4-epsps ve Vip3A genlerini içeren melezlerin tohumlarını da ektiğini gösteriyor. Bu genlerin her ikisi de, herhangi bir mahsulde barındırılması hükümet tarafından onaylanmamış yabancı genlerdir.
7. Başka bir toprakta yaşayan agrobakteriden elde edilen cp4-epsps geni, pamuk bitkilerini glifosata karşı "toleranslı" hale getirmektedir.
8. Bu herbisit normal pamuk üzerine püskürtülemez, çünkü kimyasal mahsul ile yabani otları ayırt edemez. Vip3A geninin Bt'den türetildiği, ancak cry1Ac/ cry2Ab genlerinden farklı çalıştığı ve daha geniş bir yelpazedeki kurtçuk larvalarını etkili bir şekilde kontrol ettiği söylenmektedir.
9. Araştırmayı üstlenen Jodhpur (Racastan) merkezli Güney Asya Biyoteknoloji Merkezi'nin direktörü Bhagirath Choudhary, "HT cp4-epsps geninin saha örneklerinin %72,69'unda bulunduğunu, bu oranın Telangana için %88,64, Maharashtra için %70,92, AP için %62,86 ve Racastan için %57,14 kadar yüksek olduğunu gördük. Bu, hükümetin bu GDO özelliğini yetkilendirmemesine rağmen, çiftçiler tarafından yabancı ot yönetimi için HT teknolojisinin yaygın olarak benimsendiğini göstermektedir" dedi.
10. Onaylanmamış HT gen teknolojisine olan talep, akut işçi sıkıntısı ve yüksek manuel yabani ot temizleme maliyetlerinden kaynaklanmıştır.
11. Choudhary, "Çiftçiler, (yasadışı) HTBt pamuk teknolojisinin mümkün kıldığı glifosat bazlı yabani ot yönetimine kesin bir şekilde yöneldiler. Manuel yabani ot temizleme yoluyla seazon başına 12.000-15.000 rupi ödemek yerine, tipik olarak seazon başına 750-850 rupiye mal olan 2-3 sprey uyguluyorlar" diye belirtti.
12. Laboratuvar analizlerinin yanı sıra, "yasal" Bt pamuk melez tohumlarının satışındaki düşüş de (2022-23'te 596 lakh paketten 2025-26'da 463 lakh pakete -her paket 450 gram tohum içerir-) çiftçilerin HT melezlerini yüksek oranda kabul ettiğinin kanıtıdır.
13. Buna önemli bir %29'luk oran eşlik etmiştir.