Kanadalı-Haitili romancı Thélyson Orélien'in "It Was Either That or Die" adlı kitabının büyük ölçüde yapay zeka (YZ) tarafından yazıldığına dair internette ortaya atılan iddiaların ardından, Fransa'nın en büyük edebiyat ödülünün organizatörleri Cuma günü yazarı Prix Goncourt uzun listesinden çıkardıklarını duyurdu.
Yayınlanma tarihi: 25/09/2026 - 13:35 - Güncelleme: 25/09/2026 - 15:58
Fransa'nın en prestijli edebiyat ödülü olan Prix Goncourt'un organizatörleri Cuma günü yaptığı açıklamada, Kanadalı-Haitili bir yazarın geniş çapta övgü alan romanını, yapay zeka kullanılarak yazıldığına dair internetteki iddiaların ardından uzun listesinden çıkardıklarını bildirdi.
Goncourt Akademisi, bu kararın "Prix Goncourt'un ve temel rolü kadınlar ve erkekler tarafından kaleme alınan edebiyatı teşvik etmek ve onurlandırmak olan Akademinin kendi bütünlüğünü koruma arzusundan kaynaklandığını" belirtti.
Romancı Thélyson Orélien, "Balance ton Claude" (Claude'unuzu İfşa Edin) adlı bir hesabın suçlamaları gündeme getirmesinin ardından bu hafta kitabının bazı bölümlerini yazarken yapay zeka kullandığını yalanladı.
Bu tartışma Fransa edebiyat dünyasında şok dalgaları yaratırken, edebiyatın yapay zekanın yükselişiyle nasıl başa çıkacağına dair dünya çapında soru işaretleri uyandırdı.
Akademi, kazananın Kasım ayında açıklanacağı prestijli ödül için yarışan bir düzineden fazla eserin yer aldığı ilk uzun listeye kitabı dahil etmişti. Uzun listenin 6 Ekim'de kısa listeye indirilmesi planlanıyordu.
Akademi, kitabın "büyük bir ihtimalle çok büyük ölçüde yapay zekanın bir ürünü" olduğunu gösteren bulgulara atıfta bulundu ve ayrıca intihal suçlamalarına dikkat çekti.
Kitabın listeden çıkarılmasının "net bir mesaj göndermeyi" amaçladığını belirten Akademi, bunun "yapay zekanın yardımıyla üretilen metinleri hiçbir şekilde onaylamadığımızı veya desteklemediğimizi açıkça ortaya koymak" için yapıldığını ifade etti.
Özellikle sağ eğilimli Figaro gazetesi için yazılar yazan Fransız deneme yazarı ve yorumcu Samuel Fitoussi Cuma günü yaptığı açıklamada, "Balance ton Claude" hesabının arkasındaki kolektifin bir parçası olduğunu belirterek, "yazı üzerine kurulmuş birkaç bin yıllık medeniyetin ardından yapay zekanın okuma ve yazmanın yok olmasına yol açmasından korktuğu için" hareket ettiğini söyledi.
Fitoussi, "Yalnız değildim; kolektif bir projeydi. Diğerleri dilerlerse zamanı geldiğinde kimliklerini açıklayacaklar" diye ekledi.
Ayrıca, yapay zekadaki aksaklıklar zamanla giderildikçe, sistemin "yaklaşık bir özerklikle istisnai eserler üretebileceğini" ifade etti.
Fitoussi, "Bir gün insan yazar kendi kendine 'ne anlamı var ki?' diye soracak" dedi.
Ayrıca, yapay zekadan aldıkları metinleri "kopyalayıp yapıştıran" ve bunu kendi çalışmaları gibi sunan yazarların "okuyucu kitlesiyle aralarındaki ahlaki sözleşmeye ihanet ettiğini" söyledi.
Bu arada kitabın Kanada merkezli yayıncısı Boreal, ilkbaharda yayınladıkları kitabın "tanıtım faaliyetlerini", "Thélyson Orélien'in refahını" garanti altına almak amacıyla askıya aldığını duyurdu.
Boreal, insanları "aceleci sonuçlar çıkarmamaya" çağırırken, "Ne yazık ki bu aşamada, yazarın karşı karşıya olduğu iddiaları doğrulamamız veya çürütmemiz imkansız" dedi.
İlk kitabı 20 ülkeden fazla ülkede yayınlanacak olan ve daha önce tanınmayan 38 yaşındaki Orélien iddiaları şiddetle reddetti.
Fransa'nın Libération gazetesine konuşan yazar, "Her zaman yaratmayı ve yazmayı sevdim, neden bir makine kullanayım ki?" diyerek, kitabı kendisinin yazdığını "kanıtlamak için" yayıncılarıyla birlikte "bir dosya hazırlamakta olduğunu" sözlerine ekledi.