Pazartesi günü Bangkok'taki IMF-Dünya Bankası yıllık toplantılarında delegeleirn uyarıldığı üzere, yapay zekaya yapılan yatırım dalgası enerji arz şoklarıyla hırpalanmış bir küresel ekonomiyi ayakta tutmaya yardımcı oluyor gibi görünse de, Asya'nın gençliğinin gelecekteki iş gücünde yer alabilmesi için teknolojinin işleri ortadan kaldırma potansiyelinin hızla hafifletilmesi gerekiyor.
Son olarak 1991 yılında Tayland'ın başkentinde düzenlenen bir haftalık zirvenin açılışı, fırlayan enerji fiyatları, kalıcı enflasyon ve artan borçlar çerçevesinde gerçekleşti.
ABD'nin, İsrail ile birlikte şubat ayında İran'a karşı başlattığı savaşın ardından enerji krizini tetiklemesine rağmen, Hazine Bakanı'nı toplantıya göndermemiş olması olağan dışı bir durumdu.
O tarihten bu yana, Hürmüz Boğazı'nın kısmen kapanması sayesinde petrol fiyatları varil başına 100 dolar civarında dalgalanarak enflasyonu tırmandırdı ve hükümetleri tüketicileri yüksek maliyetlerden korumak için rezervlerini tüketmeye veya ağır borçlanmaya zorladı.
Bununla birlikte Uluslararası Para Fonu'na (IMF) göre, veri merkezlerinden basılı devre kartlarına kadar yapay zekaya ve destekleyici altyapısına yapılan çok trilyonluk küresel akın, ardı ardına yaşanan krizlerle morali bozulmuş küresel ekonomiye yüzde 3'lük bir ivme kazandırdı.
Başta ABD, Çin ve Hindistan'ı teknolojideki büyümenin ana itici güçleri olarak gösteren IMF Başkanı Kristalina Georgieva, dünyanın dört bir yanından gelen maliye bakanlarının da aralarında bulunduğu delegelere, "Yapay zeka – onu sevin, nefret edin ya da korkun – burada ve ilk dalga etkilerini şimdiden görüyoruz" dedi.
Georgieva, delegelere yaptığı açıklamada, "[Yüksek bir vitese] yapılan bu geçiş, enerji şoku tarafından aşağı çekilmemize rağmen dünya ekonomisinin yüzde 3 oranında büyümeye devam etmesini sağlayan şeydir" ifadelerini kullandı.
Ancak yaralı bir küresel ekonomiye yara bandı görevi gören aynı teknoloji, politika yapıcılar nüfuslarını yaşanan değişimlere hazırlamak için hızlı hareket etmediği takdirde, uzun vadede iş gücünü zayıflatma riski taşıyor.
Georgieva, istihdam üzerindeki etki konusunda "Bu yavaş hareket eden bir tsunami" dedi ve ekledi: "İşlerin yüzde 40'ının artırılacağını, vasfının düşürüleceğini veya ortadan kaldırılacağını tahmin ediyoruz. Gelişmiş ekonomilerde [bu rakam] yüzde 60. Düşük gelirli ülkelerde [yaklaşık] yüzde 23."
"Bugün beş yıl sonraki çalışma dünyasının tam olarak nasıl olacağını hayal edemeyiz... ancak disiplinli olabilir, dersler çıkarabilir ve bunlara göre hareket edebiliriz."
Kabiliyetleri ve hızı insanları eşit ölçüde hem heyecanlandıran hem de dehşete düşüren bir teknolojinin olumlu yönlerinin altını çizen Georgieva, Asya'nın yaşlanan toplumlarının, yapay zeka odaklı verimlilik artışlarıyla daralan iş gücünü ve azalan vergi tabanlarını telafi edebileceğini söyledi.
Gelişmiş Asya ekonomilerinin yapay zekanın benimsenmesiyle yıllık bazda yüzde 1'e varan bir büyüme artışı görebileceğini belirten Georgieva, daha yavaş benimseyen ülkelerin ise 0.2 ile 0.8 yüzde puan arasında kazanç elde edebileceğini ifade etti.
Bu kazanımların gerçekleştirilmesi için hükümetlere -özellikle mezunları önümüzdeki yıllarda hayatta kalmak ve başarılı olmak için gereken becerilerle donatmak amacıyla eğitim sistemlerinde reform yapma konusunda- uzun vadeli bir bakış açısıyla hareket etmeleri uyarısında bulunuldu.
Küçük ülkelerin de ölçeklendirilmiş yapay zeka benimsenmesinden nasıl kazanç sağlayabileceği konulu aynı panelde konuşan Singapur Devlet Başkanı Tharman Shanmugaratnam, "Bu tamamen yeni bir çağ" dedi.
"İyi işler güvence altına almak için büyümenin kritik olacağı ama büyümenin tek başına yeterli olmayacağı bilinciyle başlamalıyız. Büyüme ile iş yaratma arasında halihasırlıkla bir ayrışma var ve eğer çok pasif kalırsak yapay zeka bu ayrışmayı daha da açacak."
Küresel yapay zeka geliştirme faaliyetleri, önde gelen temel modellerin eğitildiği, yetenek ve sermayenin toplandığı ABD ve Çin'de yoğunlaşmaya devam ediyor.